Visit Tirana

25/05/2026

ÇDO DITË VIKTIMA NË RRUGË. FËMIJË, TË MOSHUAR, LËNE NGA SHTETI NË MËSHIRË

Një fëmijë humbi jetën sot në rrugë. dhe ne nuk mund ta trajtojmë si “lajm” të radhës.

Sot një 7-vjeçar u aksidentua për vdekje në një aks rrugor. Një jetë që sapo kishte filluar. Një familje e shkatërruar. Një komunitet i tronditur.

Por kjo nuk është vetëm tragjedi e një momenti.

Kjo është pasojë e një sistemi ku:

- Ku femijeve ju shkelet e drejta per sigurine e jetes dhe detyrohen te ecin pa asnje mbrojtje ne rruge
- Ku rrugët kalojnë mes jetës së njerëzve, mes lagjeve me femije, para shkollave, kopshteve ku ata levizin cdo dite
- Ku femijet nuk kane hapesira te sigurta as per te ecur , as per te luajtur, as per nje jete normale.
- Ku shpejtësia nuk kontrollohet realisht ne asnje rruge, ne asnje rrugice.
- Ku siguria e këmbësorëve është e fundit
- Ku fëmijët janë më të pambrojturit në hapësirën publike

Dhe më e rëndë se vetë ngjarja është fakti që nuk është e para.

Kur tragjeditë përsëriten, nuk kemi më të bëjmë vetëm me “aksidente”.
Kemi të bëjmë me mungesë përgjegjësie publike. Mungese veprimesh qe garantojne sigurine e femijeve. Mungese reagimi qytetar e trishte.

Sot nuk mjafton dhimbja. Duhet veprim:

- Kontroll i menjëhershëm i sigurisë në cdo shkolle , ne cdo lagje, ne cdo aks dhe të gjitha zonat e ngjashme
- Kufizim real i shpejtësisë ne zonat e banuara, para shkollave, kopshteve, jo vetëm tabela
- Veprime konkrete për mbrojtjen e femijeve, e këmbësorëve, e jetes
- Vendosje e sigurisë së fëmijëve si prioritet absolut

Një qytet, një shtet, një shoqëri matet me sa të sigurt janë fëmijët kur dalin në rrugë.

Sot ne kemi dështuar në këtë provë.

25/05/2026

25/05/2026

Siguria e fëmijëve, mosreagimi qytetar na bën bashkëfajtorë.

Brenda një muaji kanë vdekur 6 njerëz: 3 fëmijë, 2 të moshuar me biçikletë dhe 1 këmbësor në rrugë. Çdo javë po ndodh një aksident fatal, ndërsa dhjetëra të tjerë, pa viktima, as nuk raportohen në media.

Sa bashkëfajtorë jemi për mungesën e sigurisë së fëmijëve dhe për shkeljen e të drejtave të tyre, mund ta kuptojmë vetë nga heshtja jonë kolektive:
-kur ecim me fëmijët në rrugë,
-kur shohim një nënë që mezi fut karrocën e fëmijës në hyrjen e pallatit,
-kur shohim motorë mbi ato pak metra trotuar,
-kur shohim rrugë pranë shkollave pa trotuare,
ose më keq akoma, të pushtuara nga parada makinash.

Shumë vende kanë ndryshuar tërësisht mendësinë dhe infrastrukturën e lëvizshmërisë, jo sepse institucionet ishin më të përgjegjshme, por sepse reaguan qytetarët, nënat, baballarët dhe gjyshërit. Nuk heshtën. Nuk thanë “s’kemi çfarë t’i bëjmë”. U bashkuan, marshuan, bllokuan rrugë dhe institucione vetëm që fëmijët e tyre të ishin të sigurt dhe të mos vriteshin në rrugë.

Është e kotë të presësh që institucionet tona të ndërmarrin ndryshime reale dhe të sigurojnë jetën e fëmijëve pa reagim qytetar, pa protestë qytetare dhe pa organizim të përditshëm shoqëror.

Mungesa e infrastrukturës, kaosi i lëvizshmërisë dhe mungesa e vizionit për siguri dhe transport efikas nuk do të ndryshojnë kurrë nëse vetë qytetarët nuk bëhen të parët në këtë betejë: për fëmijët, për jetën, për lëvizjen pa vdekje.

Institucionet tona flasin për integrim, për arritje në betonizim dhe për projekte gjigante, por për një detaj kaq të rëndësishëm sa ecja e sigurt e fëmijëve, heshtje. Për transport publik që do të ulte vrasjet në rrugë, për hekurudha që do të reduktonin varësinë nga makinat dhe vdekjet, asgjë. Ndërkohë organizohen panaire makinash dhe fshihen kur mungesa e vizionit vret fëmijë.

Qytetaria është përgjegjësi. Nëse dorëzohemi, bëhemi bashkëfajtorë në çdo vrasje të paralajmëruar.

25/05/2026

Sa jetë duhet të rrezikohen që të kuptojmë se kjo nuk është “normalitet”?

Si ka ndodhur që rreziku në hapësirën publike është bërë pjesë e përditshmërisë?
Që nënat me karroca, fëmijët, të moshuarit dhe biçiklistët të jenë të detyruar të sfidojnë jetën çdo ditë vetëm për të kaluar nga një pikë në tjetrën në qytet?

– një nënë me karrocë që zbret në rrugë sepse trotuari është i bllokuar
– një fëmijë që kalon mes makinave pa vija të bardhë të sigurt
– një i moshuar që ecën ngadalë dhe rrezikon nga nxitimi i trafikut
– një biçiklist që trajtohet si pengesë, jo si njeri në rrugë

Kjo eshte dhuna e normalizuar në rrugë.
Ne kemi ndërtuar një qytet ku:

- makina vlen më shumë se njeriu
- parkimi vlen më shumë se trotuari
- individualja vlen më shumë se jeta e përbashkët

Aksidentet nuk jane cdo jave. Ato janë pasojë e një sistemi dhe shoqerie që ka pranuar rrezikun e jetes si kosto normale.

Nese e quan veten qytetar, duhet te ragosh.
Te organizosh komunitetin ne lagjen tende.
Te kerkosh trotuare, siguri ku femijet te ecin.

25/05/2026

25/05/2026

🚗🅿️ Parkimi: Vrasësi i Heshtur i Qyteteve më të Mira
Flasim për trafikun. Flasim për korsitë e biçikletave. Flasim për transportin publik.
Por gjëja më e madhe që i pengon qytetet tona është… parkimi.
Ja disa fakte👇
📏 Ai konsumon hapesira të mëdha — në disa qytete, gjysma e hapësirës publike është vetëm për ruajtjen e makinave.
💸 Ai shteron buxhetet publike — çdo vend parkimi “falas” kushton mijëra për t’u ndërtuar dhe mirëmbajtur.
🚫 Ai vret ecjen — duke i larguar ndërtesat dhe duke e bërë çdo levizje një udhëtim me makinë.
🚌 Ai bllokon transportin publik më të mirë — nuk mund të drejtoni autobusë aty ku dendësia zëvendësohet nga parkingjet.
🌍 Dhe sa më shumë parkim të ndërtojme, aq më shumë njerëz levizin me makina. Kaq e thjeshtë.

Nëse duam ajër më të pastër, rrugë më të sigurta, lëvizshmëri më të mirë dhe hapësirë ​​të vërtetë publike…
Duhet të ndalojmë së lejuari parkimin të sundojë qytetet tona. Një qytet me i mire nuk është ai me më shumë vende parkimi — është ai ku njerëzit nuk kanë nevojë për një makine.