The Gilded Isle Lanka Tours

06/06/2026

03/06/2026

තාක්ෂණයේ ආශ්චර්යය: පුරාණ සිතුවම්වල සදාතන වර්ණ

සීගිරියේ සිට දඹුල්ල දක්වා තියෙන විහාර චිත්‍ර දැක්කාම හිතෙනවා නේද "මේ වර්ණ අවුරුදු සිය ගණනකට පස්සෙත් මෙහෙම කොහොමද තියෙන්නේ?" කියලා.

විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ මෙහෙම කියනවා: මේ චිත්‍ර වලින් හෙළි වෙන්නේ අපේ මුතුන් මිත්තන්ගේ උසස් ජෛව තාක්ෂණික දැනුමක්. අධ්‍යයනවලින් පෙනී ගිහින් තියෙනවා ඒ අය බැක්ටීරියා සහ එන්සයිම ක්‍රියාවලින් වුණත් ප්‍රයෝජන ගෙන තියෙන බවක්.

🎨 වර්ණ හැදූ හැටි:

🟡 කහ – හුණු ගල්වල තියෙන 'ඇසර්නික් සල්ෆයිඩ්' උපයෝගී කරගෙන.

🔴 රතු – 'හිංගුල්' (ස්වභාවික රතු පස් / Cinnabar) භාවිතා කරලා.

🟢 කොළ – "නාවඩන්නා" පත්‍ර උෂ්ණ කර ගත් යුෂ (මෙය තාමත් සිදුකරනවා).

⚪ සුදු – හක් ගල් පුළුස්සා හුණු කරගත් එක.

🔵 නිල් – අපනිල් (Lapis Lazuli) වැනි ගල් කුඩු කරලා.

Me පර්යේෂණයෙන් හෙළි වෙනවා මෙම සාම්ප්‍රදායික දැනුම පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට එක්තරා රහස් කේතයක් ලෙස ආරක්ෂා වුණු බවක්.
අදටත් පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවේ රසායනික සංරක්ෂණ අංශය වාර්ෂිකව රට පුරා ස්ථාන 50-60ක චිත්ර සංරක්ෂණය කරනවා.

👇 ඔයාලා මෙච්චර කල් තියෙන පරණ සිතුවමක් දැක්කාම වැඩිපුරම පුදුම වෙන්නේ මොකටද?

✍️ සටහන: Arjuna Wanasinghe
📸 සේයාරූ: අන්තර්ජාලයෙනි

📚මූලාශ්‍ර:
Archaeology Department පර්යේෂණ
"Materials & Techniques of Ancient Wall Paintings of Sri Lanka" (O.P. Agrawal & N.A. Wickramasinghe විසින්, INTACH 2002 ප්‍රකාශනය)

02/06/2026

මැදවල ටැම්පිට රජමහා විහාරයේ සිතුවම් හා මූර්ති (ප්‍රතිමා)-05

වංකගිරිය :
වෙස්සන්තර ජාතකයේ වංකගිරි විස්තරයට අනුව සිත්තරා විසින් අවබෝධකර ගත් දෙය මහනුවර ශෛලියට අනුගත වන ආකාරයට මොස්තරාකාරයෙන් උඩු ගුවනින් බලන කල දිස්වන ආකාරයට මෝස්තරාකාවරව සිත්තම් කර ඇත.

✍️ සටහන: Sanath B Herath
📷 සේයාරූප: Sanath B Herath

31/05/2026

31/05/2026

ශ්‍රී ලංකාවේ වියුක්ත චිත්‍ර කලාවේ පියා
H. A. Karunaratne

ශ්‍රී ලංකාවේ නූතන චිත්‍ර කලාව තුළ වියුක්ත කලා සම්ප්‍රදාය (Abstract Art) හඳුන්වා දීමේ පුරෝගාමියා ලෙස H. A. Karunaratne සැලකේ. සාම්ප්‍රදායික රූප නිරූපණයෙන් ඔබ්බට ගොස් හැඟීම්, සිතුවිලි සහ අභ්‍යන්තර අත්දැකීම් වර්ණ, රේඛා හා හැඩතල ඔස්සේ ප්‍රකාශ කිරීම ඔහුගේ කලා භාවිතයේ විශේෂත්වයකි. ​විසිවන සියවසේ ශ්‍රී ලාංකේය කලාව තුළ වියුක්ත (Abstract) සහ රූපවාදී නොවන සම්ප්‍රදාය සංස්ථාපිත කරන ලද්දේ මූලික වශයෙන්ම කරුණාරත්නගේ නිර්මාණ මගිනි. වියුක්ත කලාව පිළිබඳ සම්පූර්ණ කතිකාවතක් ගොඩනැගූ ප්‍රථම ශ්‍රී ලාංකේය කලාකරුවා ඔහුය.

ඔහුගේ ප්‍රසිද්ධ නිර්මාණ අතර සඳපායා, මල් සුවඳ, චන්ද්‍රකාන්ත පාෂාණය, සුදු වලාකුළු, නම් නොකළ, මලක සුවඳ සහ අස්වැන්න වැනි කෘති විශේෂ ස්ථානයක් ගනී. ප්‍රබුද්ධ කලා විචාරකයන්ගේ මතය අනුව, ඔහුගේ නිර්මාණවල වියුක්ත ප්‍රකාශනවාදී (Abstract Expressionist) කලා ලක්ෂණ පැහැදිලිව දැකිය හැකිය.

එක් අවස්ථාවක ඔහු මෙවැනි සඳහනක් ගෙන හැර දැක්වීය:

“නිර්මාණය රසවිඳීමට රසිකයාගේ කැපවීම මෙන්ම උනන්දුවත් අවශ්‍ය වෙනවා. එක එක අයගේ දැනුම හා ශක්ති ප්‍රමාණය අනුව නිර්මාණ රසවිඳීමට ඉඩකඩ සැලසිය යුතුයි. හැමෝටම එකවර එක හා සමානව මේවා ග්‍රහණය කරගැනීමට නොහැකි විය හැකිය.”

මෙම අදහස තුළින් කලා නිර්මාණයක් යනු නරඹන්නාගේ අත්දැකීම් හා අවබෝධය අනුව විවිධ අර්ථයන් ලබාදෙන ජීවමාන සංවාදයක් බව කරුණාරත්නයන්ගේ කලා දර්ශනය පැහැදිලි වේ.

✍️ සටහන: Malith Pulwansa
📷 සේයාරූප: අන්තර්ජාලයෙන්