19/07/2026
ááźá°áážááŻááşá¸ááąááąáŹ ááąáŹááşáááşá¸ááźáŹá¸á ááášááŹááťáąáŹáş ááášááŻáá˝ááşá¸ááźááŻáˇáážááˇáş ááąáŹááŻáśá¸áĄá
ááşáĄááŹ
áážááşá¸ááźááşáááşááźáąáŹááşáááŻááşá¸á ááąáŹááşááŻááşá¸ááąáŹááşáááşá¸ááťáŹá¸ááźáŹá¸áá˝ááş áááşáážááááˇáş ááášááá°ááźááŻáˇáááş ááŹáááşááąáŹááźááŻáˇááąá¸áá
áşááźááŻáˇ áááŻááşáᲠáá ááŹá
áŻáĄá
áąáŹáááŻááşá¸ áááŻáááŻááŽááąááşááááşá¸á ááášááŹáˇáĄáááˇáşáᎠáááşá¸áááŹááťáŹá¸á áĄáááˇáşááźááˇáşáá°áážáŻá
áŽá¸áá˝áŹá¸á
áá
áşááťáŹá¸áážááˇáşáĄáá° ááąáŤáşáá˝ááşá¸ááŹáá˛áˇáááˇáş áĄáŹáážá áááşáážáŹá¸ááąáŹ ááášááŻáá˝ááşá¸ááźááŻáˇááźááźáŽá¸ ááźá
áşáááşá
áá ááášááá°ááźááŻáˇá áĄá
áážááˇáş ááźááŻáˇááźá
áá
áş ááąáŤáşáá˝ááşá¸ááŹááŻáś
ááášááá°ááąááááş ááá
áşáážá
áş áááá ááŻáážá
áş áĄááşá¸ááááşá¸áááş ááŹáááááşá¸á áá°áááşááž áááŻááşáá°ááťááŻá¸ááťáŹá¸ ááŹááąáŹááşá áááşááŻááşááááááŹááťáŹá¸ááźááˇáş ááášááŻáá°á¸ááąáŹáşáá˛áˇáááˇáş ááááŻááşá¸ááźáąáŹááşá¸ áážááá˛áˇáááşá áááŻáˇááźá
áşá ááźááşááŹáˇááŻáááşáááşá¸áááşááťáŹá¸ áááşáá˛áˇáááˇáş ááźááŻáˇáááŻááşáᲠáá ááŹá
áŻáĄá
áááŻáááŻááŽááąááşááąáŹááşáážáᏠáĄááşášáááááşáááŻáˇááźáąáŹááˇáş ááąááşááŽááźááŻáˇááźáĄááźá
áş áĄáá˝ááşááźáąáŹááşá¸áá˛ááŹáá˛áˇááźááşá¸ ááźá
áşáááşá
ááášááá°á ááźááŻáˇááźá
áá
áşááᯠááąáŹááşáááşáááşá¸áážááˇáş ááźáąáŹááşáááşáááşá¸ ááťážááĄáąáŹááş ááźááˇáşáááşáááŻááŤá "áá ááŹá
áŻáĄá
(áááá ááźááˇáşáážá
áşáááşá¸ááťááş)" áá˝ááş á
áááşáá˛áˇáááşáᯠáááşáážááşáááŻááşááŤáááşá
ááášááá°ááźá
áş ááąáŹááşáááşáááşá¸ (ááášááá°áááş) - áááá ááźááˇáşáážá
áşáááşá¸ááťááş
áĄááşášáááááşáááŻáˇá ááŹá¸ááŹá¸áááŻááşá¸ááŻáášááᎠ(Burma Corporation) á ááášááŻáá˝ááşá¸áááşáááşá¸ááťáŹá¸áážááˇáş áĄááŻááşáááŹá¸ááťáŹá¸áĄáá˝ááş ááťážááşá
á
áşááŽá¸á ááąááąá¸ááąááąá¸á áááŻááşá¸áá˝ááşá¸áááŹá¸áááşá¸á ááąá¸ááŻáśá á
áŹáááşááťáąáŹááşá¸ááťáŹá¸áážááˇáş áááŻááşáááŻááşááąááŹááşáá˝ááşá¸áĄáá ááŤáááşááąáŹ ááąááşááŽááášááŻáá˝ááşá¸ááźááŻáˇááźá
áá
áş (Mining Town) ááᯠá
áááşááŻáśááąáŹáşáá˛áˇáááşá
ááášááá°ááźá
áş ááźáąáŹááşáááşáááşá¸ (áááşáááŻááşáááş) - áááá ááŻáážá
áş
ááášááá°ááźá
áş ááźáąáŹááşáááşáááşá¸áážá áááşáááŻááşááąáááᯠáááá ááŻáážá
áşááááşá¸á áááášááŽá
áąáŹáşáá˝áŹá¸áááŻááşáááşáĄááźá
áş áááşáážááşáá˛áˇááąáŹáşáááşá¸ á
áá
áşááťááąáŹ ááźááŻáˇááźá
áá
áş ááážáááąá¸áᲠáá˝áŹáá˝ááşáááşáĄááźá
áşáᏠáážááá˛áˇáááşá áááá ááŻáážá
áşáááŻáˇ ááąáŹááşááąáŹáĄá፠ááźáąáŹááşáááášááŽá
áąáŹáşáá˝áŹá¸ááźáŽá¸ á
ááşááŻáśá (Sao Hom Hpa) á áááşá¸áĄáá˝ááşáĄáá˝ááşá¸ááťáŹá¸á ááąá¸ááźáŽá¸ááťáŹá¸ááźááˇáş á
áá
áşáááť ááźááŻáˇáá˝ááşáááŻááşá ááźá°ááŽá
áááş (á
ááşáááşááŹááŹááąá¸) á
áá
áş ááᯠá
áááşáá°ááąáŹááşáá˛áˇááźáŽá¸ ááąáááśáá°ááŻá áá°á¸áááşá¸ááąáŹááşá¸áááşááąá¸áážááˇáş áá°ááąáážáŻááááŻááťááş ááźá
áşááŹáá˛áˇáááşá
áá áááášááŽá
áąáŹáşáá˝áŹá¸ááźáŽá¸ á
ááşááŻáśá áážááˇáş ááášááá°-ááąáŹáşáá˝ááşá¸ ááášááŻáá˝ááşá¸ááźáŽá¸ááťáŹá¸ áááşáááşáážáŻ
ááášááá°ááźááŻáˇáááş á
ááşááŻáśáᏠáĄáŹááŹá
á˝ááˇáşáá˝ážááşáááˇáş ááá
á ááŻáážá
áşááááŻááşááŽáĄáá ááźáąáŹááşáááášááŽá
áąáŹáşáá˝áŹá¸ááźáŽá¸ áááŹá¸áááşáĄáŻááşááťáŻááşáááąáŹá á
áŽá¸áá˝áŹá¸ááąá¸áĄá áĄáá˝ááşáĄááťááşáĄááťáŹááťááąáŹ ááźááŻáˇáá
áşááźááŻáˇ ááźá
áşáá˛áˇáááşá
ááááŻááşá¸ááźáąáŹááşá¸ááąáŹááşááś: ááášááá°ááąááážá ááášááŹááťáąáŹáş ááášááá°-ááąáŹáşáá˝ááşá¸ ááášááŻáá˝ááşá¸ (Bawdwin Mines) ááťáŹá¸áááş áá°áá ááąáŹááşáááŻááşá¸áááąáŹááş (ááĄáŹááşá¸) á
áąáŹáşáá˝áŹá¸ááťáŹá¸á áááşááźáąááźá
áşáá˛áˇááąáŹáşáááşá¸á ááźáááááťážáááŻáááŻááŽááąááşáá˝ááş Burma Corporation áá˛áˇáááŻáˇááąáŹ áááŻááşááśááźáŹá¸ááŻáášáááŽááťáŹá¸á ááŹááąáŹááşááŻááşáááŻááşáá˛áˇááźáááşá
áĄáá˝ááşááášááŹáážááˇáş áááŻá¸áááşáážáŻ: ááášááá°-ááąáŹáşáá˝ááşá¸ ááášááŻáá˝ááşá¸ááźáŽá¸ááťáŹá¸ááž áá˝ááşáážáááąáŹ áá˝áąá áá˛á áá˝ááş ááášááŻáĄáá˝ááşáĄáááťáŹá¸á áĄá
áááşáĄáááŻááşá¸áĄááťááŻáˇáááş áááşáážááşááźá
áşááąáŹ ááźáąáŹááşáááášááŽá
áąáŹáşáá˝áŹá¸ááźáŽá¸ á
ááşááŻáśá á ááášááŹááąáŹáşááŽáááŻáˇ á
áŽá¸áááşáá˛áˇáááşá áááşá¸ááźáąáŹááˇáş áááŻáááŻááŽááąááşáá˝ááş áááášááŽá
áąáŹáşáá˝áŹá¸áááşáááş áážááşá¸ááźááşááźáąáŹááşáááŻááşá¸á á
áŽá¸áá˝áŹá¸ááąá¸áĄá áĄááşáĄáŹá¸áĄááąáŹááˇáşáááşá¸ááŻáśá¸ áááşáá
áşáᯠááźá
áşááŹáá˛áˇáááşá
áá áááşáááŻááşááźááŻáˇááźá áááşáážáŹá¸ááąáŹ áĄááąáŹááşáĄáĄáŻáśááťáŹá¸áážááˇáş áááşá¸áááşá¸áááşáá˝ááşááąá¸
á
áąáŹáşáá˝áŹá¸ááźáŽá¸ á
ááşááŻáśá á
áá
áşáááť áá˝ááşáááŻááşáááşááąáŹááşáá˛áˇááźáŽá¸ááąáŹááş ááźáąáŹááşáááşáááşá¸ áááşáááŻááşáááşáááş ááąáŹááşáááşáááşá¸ (ááášááá°áááş) áážááˇáşááá°áᲠá
ááşááŹá¸ááąáŹ ááźááŻáˇááźáĄááşášááŤáááşááťáŹá¸áážááˇáş ááźááˇáşá
áŻáśááŹáá˛áˇáááşá
áááşáážáŹá¸ááąáŹ áĄááąáŹááşáĄáĄáŻáśááťáŹá¸
áááşáááŻááşááąá¸ááźáŽá¸ (The Main Market): ááźááŻáˇááźá
áá
áşá áĄáááşáá˝áąá¸ááźáąáŹááźá
áşááźáŽá¸ áááŻááşá áĄááášáááá áážááşá¸áážááˇáş ááᏠááŻááşáááşááťáŹá¸ áĄááąáŹááşá¸áĄáááşááźáŻááŻááşáᏠáĄáá˝ááşá
ááşááŹá¸ááąáŹ ááááŻááťááş ááźá
áşáá˛áˇáááşá
ááźá°ááŽá
áááşááŻáśá¸: á
áąáŹáşáá˝áŹá¸ááźáŽá¸áááˇáşáĄááşááŹá¸áááˇáş áááşáááŻááşáĄááŹáážáááťáŹá¸ ááŻáśá¸á
ááŻááşááŹááąááŹááźá
áşááźáŽá¸ áááşáááŻááşááźááŻáˇááźá áĄáá˝ááşáĄááŻááşá áááŹá¸áĽáááąá
ááŻá¸áááŻá¸ááąá¸áážááˇáş á
ááşáááşááŹááŹááąá¸ááŻááşáááşá¸ááťáŹá¸ááᯠá
áŽááśáááˇáşáá˝á˛áááşá
ááŹááŹááąá¸ áĄááąáŹááşáĄáĄáŻáś: áááŻááşááŻáśááťáąáŹááşá¸ááťáŹá¸á áááášáá°ááŻááŹá¸ááťáąáŹááşá¸ááťáŹá¸áážááˇáş áážááşá¸ááŻááşá¸ááąáŹáşááźáŽá¸ááťáąáŹááşá¸ááťáŹá¸ áááşáááŻááşáááşáá˝ááş á
áŻááźáŻáśáááşáážááá˛áˇáááźááˇáş áááşááťáąá¸áážáŻá
áŻáśáááşáᏠáááşáááşá¸ááźáŽá¸ ááźá
áşáá˛áˇáááşá
áááşá¸áááşá¸áááşáá˝ááşááąá¸á
áá
áş
ááźááŻáˇáá˝ááşáááŻááş áááşá¸áááźáŽá¸ááťáŹá¸: áááşáááŻááşááᯠááťááşá¸ááźáąáŹááşá¸ááąáŹ áá˝áŹáááşá¸ááťáŹá¸áĄá
áŹá¸ ááŹá¸áážá
áşá
áŽá¸áĄáąá¸ááąá¸ áážáąáŹááşáááŻááşáááˇáş áááşá¸áá˝ááşá
áá
áş (Grid System) ááźááˇáş áĄáá˝ááşááť áááşááąáŹááşáá˛áˇáááşá
ááášááá°ááźá
áşáá°á¸ ááśááŹá¸ááźáŽá¸ááťáŹá¸: ááąáŹááşáááşáááşá¸ áááŻááşá¸áá˝ááşá¸ááŻááşáážááˇáş ááźáąáŹááşáááşáááşá¸ áááşáááŻááşáá°ááąááŻááşáááŻáˇááᯠáááşáá˝ááşááąá¸áááˇáş ááźááŻá¸ááśááŹá¸ááźáŽá¸ áážááˇáş ááśáááááśááŹá¸ááźáŽá¸ááťáŹá¸ áážááá˛áˇáááşá
áááŻááşá¸áá˝ááşá¸áááŹá¸áááşá¸áážááˇáş ááŹá¸áááşá¸: áĄááşášáááááşáááŻáˇ áááşááąáŹááşáá˛áˇááąáŹ ááášááá°-ááŹá¸áážááŻá¸ áááŻááşá¸áá˝ááşá¸áááŹá¸áááşá¸ (2-foot gauge) áááş ááášááá°áá°ááŹáážáá
áşáááˇáş ááźá
áşáááŻááźááşááťáąáŹáşáᏠáááşáááŻááşááąááĄááŽá¸áĄáá ááťáááşáááşááŹá¸ááááŻá ááŹá¸áážááŻá¸ááźááŻáˇáážáá
áşáááˇáş áááşáááŻááşáááŻáˇ áááŻááşáááŻááşááŹáááŻááşáááˇáş áááşá¸áááźáŽá¸ááźáąáŹááˇáş áááşá¸ááŻáśááźááŻáˇááźááźáŽá¸áá
áşáᯠááźá
áşáá˛áˇáááş
áá ááášááá°áááŻááşá¸áážááˇáş áĄááąáááááşááášááááąáŹááşá¸ ááŹá¸áááş áá°á¸ááŹá¸
ááášááá°-ááąáŹáşáá˝ááşá¸ ááášááŻáá˝ááşá¸ááźáŽá¸ááᯠááášááŹááááźá
áşáĄáąáŹááş ááŻáśááąáŹáşáá˛áˇáá°áážáŹ áĄááąáááááşááźááşááąáŹááşá
áŻá áá áááşááźáąáŹááş ááášáá ááźá
áşááŹáááˇáş ááŹá¸áááş áá°á¸ááŹá¸ (Herbert Hoover) ááźá
áşáááşá áááşá¸áááş áá°ááťááŻáá°áá˝ááş ááášááŻáá˝ááşá¸áĄááşááťááşááŽááŹááááźááˇáş ááąáŹááşáážáááŹááźáŽá¸ Burma Corporation á áĄááááážááşááŹáážááşáá
áşáŚá¸ ááźá
áşáá˛áˇáááşá
ááášááŹááŽáá
áşááŻáĄá áá°á¸ááŹá¸áááş ááášááŻáá˝ááşá¸áááşá¸áážáŹá
ááş ááąáŹáááşáá˛á ááťáŹá¸ááźáąááŹáá
áşááŻááᯠáá˝áąáˇáážááá˛áˇáááşááᯠáĄá
á˝á˛ááźáŻá áááąáˇáááŻááş áááŻááşá¸áá˝ááşá¸áĄáááşáááᯠ"ááťáŹá¸á
áááşá¸" (Tiger Camp) áᯠááąáŤáşáá˝ááşá
áąáá˛áˇáááşá áá°á¸ááŹá¸á á
áŽááśáážáŻááźáąáŹááˇáş ááášááá°áááş ááŻáááááášááŹá
á
áşááááŻááşááŽá ááášááŹááąáŤáşáá˝ááş áᲠ(Lead) áá˝ááşáážááážáŻ áĄááťáŹá¸ááŻáśá¸ áážááˇáş áá˝áą (Silver) áĄááťáŹá¸ááŻáśá¸áá˝ááşáážááᏠááąáᏠááźá
áşááŹáá˛áˇáááşá áá°á¸ááŹá¸áááŻááşáááŻááş ááąáááŻááşááźáŽá¸ ááźáąááŻáśááťáŹá¸ááźááˇáşáᏠáááŻááşá¸áá˝ááşá¸ááźáŽá¸ááᯠáá˝ááşáá˛áá˛áˇáááˇáş áĄááşášáááááşááąááş ááááŻááŹáááşáᏠ"áá°á¸ááŹá¸ááŽááŹ" (Hoover Villa) áážá
áşáááşáá
áşááŹá¸áĄáááşááźáŽá¸áááş áážá
áşááąáŤááşá¸ááŹááťáŽ áááşáááşá¸áážáááźáŽááźá
áşááąáŹáşáááşá¸ áááąáˇáááŻááş ááášááá°ááźááŻáˇáá˝ááş ááááŻááşá¸áááşááąáĄááźá
áş ááźáśáˇáááŻááşá
á˝áŹ áážáááąáá˛ááźá
áşáááşá
á
á áááŻáááŻááŽááąááş áĄáŹá¸áá
áŹá¸á áá°áážáŻááąá¸áážááˇáş áááşááťáąá¸áážáŻááąáŹááşááś
ááášááá°ááźááŻáˇáááş á
áŽá¸áá˝áŹá¸ááąá¸ áĄáá˝ááşááąáŹááşá¸áá˝ááşáááźááˇáş áĄááŻááşáĄáááŻááşáážáŹáá˝áąáááş áá
áşáááŻááşááśááŻáśá¸áážááˇáş ááźááşááážá፠áá°ááťááŻá¸á
áŻáś ááŹááąáŹááşáĄááźáąááťáá˛áˇáᏠáĄááášááá (ááąáŤáşáááŤá¸á áááŽá¸ááş)á áááŻááşá áážááşá¸á áááŹá ááááşá áááťááşááááąáŹááş á
áááˇáş áá°ááťááŻá¸á
áŻáśá ááŹááŹá
áŻáś áá˝ááşá¸ááŹá¸ááąáŹ ááźááŻáˇááźáŽá¸áá
áşááźááŻáˇ ááźá
áşáá˛áˇáááşá
áááŻááąááşá áá°áážáŻááąá¸áážááˇáş áĄáááşá¸ááźáąá
áá
áşááťáŹá¸áážáŹ áĄáąáŹááşááŤáĄáááŻááşá¸ áĄáááˇáşááźááˇáşááŹá¸áá˛áˇáááş-
ááťááşá¸ááŹááąá¸áážááˇáş áááŹááąá¸: ááŻáááş ááá ááťáąáŹáşááśáˇááźáŽá¸ ááŹááşáážááşá
ááşáážááˇáş áá˝á˛á
áááşáááşá¸ááťáŹá¸ááŤáážááááˇáş áĄáááˇáşááźááˇáş áááŻááşá¸áá˝ááşá¸ááąá¸ááŻáśááźáŽá¸ ááᯠáááá ááźááˇáşáá˝ááşáážá
áşááťáŹá¸áá˝ááş áááşááąáŹááşáá˛áˇáááşá áááá ááźááˇáşáá˝ááşáážá
áşááťáŹá¸áá˝ááş áááŻááşá¸ááŻáášáááŽá ááśáˇáááŻá¸áážáŻááźááˇáş Anglo-Vernacular High School (áĄááşášáááááş-ááźááşáᏠáĄáááşáááşá¸ááťáąáŹááşá¸) áážááˇáş ááŹáááŹááźáŻááťáąáŹááşá¸ááťáŹá¸á áá°ááťááŻá¸áĄáááŻááş á
áŹááąáááşááťáąáŹááşá¸ááťáŹá¸ ááąáŤáşáá˝ááşá¸áá˛áˇáááşá
áĄáŹá¸áá
áŹá¸áážááˇáş ááťáąáŹáşááźáąááąá¸: áĄááşášáááááşáĄááŹáážáááźáŽá¸ááťáŹá¸áĄáá˝ááş áĄáááşááŹá¸áážááˇáş ááŽááŽáááşááŻáśááťáŹá¸ááŤááąáŹ áĄáááˇáşááźááˇáşááááşááťáŹá¸á áááşááŻááşááźááŻáˇáážááˇáş áááşááąáŤááşáááşá¸áááŻááşáááˇáş ááŻááşáážááşááŻáśá áĄáááşá¸ááźáąááąáá°á¸áááşá áááşá¸ááźáśááťáŹá¸áážááˇáş ááźáááááťážáááŻáˇ á
áááşááźááŻááşáá
áŹá¸áááŻááşáááˇáş á
áááşá¸áááşá¸á
ááŻááźááşááąáŹ ááąáŤááşáá˝ááşá¸ááźáŽá¸ áážááˇáş áááşá¸áá
áşáá˝ááşá¸ááťáŹá¸áĄáá áážááá˛áˇáááşá
áá á
á
áşáááşáážááˇáş á
á
áşááźáŽá¸ááąááş ááźááşáááşáá°ááąáŹááşááąá¸
ááŻáááááášááŹá
á
áşáĄáá˝ááşá¸ áááá ááŻáážá
áş áááşá áá˝ááş ááťáááşáááşááťáŹá¸ ááťááşá¸áááşááŹááťáááşá áĄááşášáááááşáááŻáˇáááş ááťáááşáááŻáˇ áĄááŻáśá¸áááźáŻáááŻááşá
áąáááş ááźáąáážááşá
áá
áş (Scorched Earth Policy) ááźááˇáş ááášááŻááťááŻá
ááşááŻáśááźáŽá¸ (Smelter)á ááťážááşá
á
áşááŹááşáĄáŹá¸ááąá¸á
ááşááŻáśááťáŹá¸ááᯠáááŻááşá¸áá˝á˛áá˛áˇááźáŽá¸ áááŻááşá¸áá˝ááşá¸ááťáŹá¸ááᯠááąáá
áşááźáŻááşá
áąáᏠááŽá¸áážááŻáˇááťááşááŽá¸á áá˝ááşááźáąá¸áá˛áˇááźáááşá
á
á
áşááźáŽá¸ááąáŹááş ááá
á ááŻáážá
áş áá˝ááş ááźááşááŹáĄá
ááŻá¸ááážááˇáş ááźáááááťážáááŻááş ááŹá¸ááŹá¸áááŻááşá¸ááŽáááááşáááŻáˇ áááşá
ááş (Joint Venture) ááŻááşáááŻááşáᏠááąáá
áşááąááąáŹ áááŻááşáá° (áá) áááşááž ááąááťáŹá¸ááᯠáááşááąáŤááşá¸ááťáŹá¸á
á˝áŹ áááşáááşáá˛áᲠá
áŻááşááŻááşááźáŽá¸ áááŻááşá¸áá˝ááşá¸ááᯠááźááşáááşáĄáááşáá˝ááşá¸áá˛áˇáááşá áááŻáˇááąáŹááş áááá ááŻáážá
áş áá˝ááş ááąáŹáşáážááşááąá¸ááąáŹááşá
áŽáĄá
ááŻá¸áá áĄááźáŽá¸áĄáááŻááş ááźááşáá°áááŻááşááááşá¸áá°áᏠáĄáážááş (á) ááášááŻáá˝ááşá¸ááŻááşáááşá¸ áĄááźá
áş ááźáąáŹááşá¸áá˛áááşáááşáá˛áˇáááşá á
á
áşááźáŽá¸ááąááşáá˝ááş ááášááá°ááąá¸ááŻáśááźáŽá¸ááᯠááźááşáá°áˇááąá¸ááŻáśáĄááźá
áşáááşá¸ááąáŹááşá¸á Anglo-Vernacular ááťáąáŹááşá¸ááᯠáĄááźáąááśáááŹáĄáááşáááşá¸ááťáąáŹááşá¸ (áĄáá - ááášááá°) áĄááźá
áşáááşá¸ááąáŹááşá¸ ááźáąáŹááşá¸áá˛áá˝ááˇáşáážá
áşáá˛áˇáᏠáážááşá¸ááźááşáááşááźáąáŹááşáááŻááşá¸áá˝ááş áĄáááˇáşááźááˇáşááŹá¸ááźáŽá¸ áá°á¸ááťá˝ááşááťáąáŹááşá¸ááŹá¸ áĄááťáŹá¸ááŻáśá¸áá˝ááşáážááᏠááťáąáŹááşá¸ááźáŽá¸ ááźá
áşááŹáá˛áˇáááşá
áá ááášááá°á ááąáŹááŻáśá¸ááááŻááşá¸ááźáąáŹááşá¸áážááˇáş áĄá
ááşáĄááŹ
ááášááá°á ááąáŹááŻáśá¸ááááŻááşá¸áááş áááá ááźááˇáşáá˝ááşáážá
áşááťáŹá¸ áĄááşášáááááşááąááşááááşá¸á áĄááŻááşáááŹá¸ááťáŹá¸ ááťááşá¸ááŹááźáśáˇáááŻááşááąá¸áĄáá˝ááş áĄá
ááťááŻá¸áá˛áˇááźááşá¸ ááźá
áşáááşá
áááŻáááŻááŽááąááş (áááá ááźááˇáşáá˝ááşáážá
áşááťáŹá¸): áááá ááŻáážá
áş ááąááşááźááŻááşáá°áááááááşá¸á
Ꮰáážááşáááşá¸ááťáŹá¸áĄá ááášááá°áá˝ááş áááŻááşá¸áá˝ááşá¸ááŹááĄáááŻááş áĄáŹá¸ááąáŹááşá¸ááąáŹ " Government Teamá "á
ááşááŻáśáááşá¸" (Factory Team) áážááˇáş "á
áááşááŹáĄáąá ááŽ" (Smelter A & B) áĄáááşá¸ááťáŹá¸ áážááá˛áˇááźáŽá¸ ááááááşáĄááťáŹá¸áĄááźáŹá¸ááźááˇáş áĄááźáááşáĄáááş áážááá˛áˇáááşá
á
á
áşááźáŽá¸ááąááş (ááá
á ááźááˇáşáá˝ááşáážá
áşááťáŹá¸): ááášááá°áááŻááşá¸áĄáááşá¸ (Namtu Mines) áááş áážááşá¸ááźááşáááşááźáąáŹááşáááŻááşá¸áá˝ááş áĄááşáĄáŹá¸áĄááąáŹááşá¸ááŻáśá¸ááźá
áşááźáŽá¸ ááźááşáááşáááŻááşá
áŹá¸ááźáŻ áá
áŹá¸áááŹá¸ áĄááťáŹá¸áĄááźáŹá¸ááᯠáá˝áąá¸ááŻááşááąá¸áááŻááşáá˛áˇáááşá
áááá ááááŻááşáá˝á˛ áážááşáááşá¸: ááášááá°ááąáŹááŻáśá¸áĄáááşá¸á áĄá
ááşáĄááŹáážááˇáş ááąáŹááˇáşáááşá¸áááŻááşááŹáážáŻááᯠááźááááˇáşáĄááąááźááˇáş áááá ááŻáážá
áş á ááťááşá¸ááá˛áˇááąáŹ ááťáąáŹááşáá˛ááááŻááşáááŹá¸ ááąáŹááŻáśá¸ááźááŻááşáá˝á˛ áá˝ááş ááášááá°áĄáááşá¸áááş ááźáąá
á˝ááşá¸ááźáᏠáááŻááşááŻáá˝á˛ (Final) áááŻáˇ áááşáážááşá¸áááŻááşáá˛áˇáááşá áááŻááşááŻáá˝á˛áá˝ááş áĄáááşáážááş ááťáąáŹááşáá˛ááźááŻáˇáĄáááşá¸ááᯠá áááŻá¸ á áááŻá¸ (á-á) ááááşááźááˇáş áĄááźáááşáĄáááş áá
áŹá¸ááźáŽá¸ áážáŻáśá¸ááááˇáşáá˛áˇáááąáŹáşáááşá¸ ááááŻááşáĄáááˇáş ááŻáááááŻááᯠááŻááşáá°á
á˝áŹ áá˝ááşáá°á¸ááźáŽá¸ ááášááá°á ááŻááşááᯠááźážááˇáşáááşáááŻááşáá˛áˇáááşá
ááťááŻá¸áááşáá
áş (áááá ááŻáážá
áş): ááąááşáĄáááşáááş á
áŽá¸áááşá¸ááŹááąáŹ ááąáŹááŻáśá¸áá˝áąá¸áááş ááášááá°áá°áááşááťáŹá¸ á
áŻá
ááşá¸ááŹá¸áááˇáş Namtu Brotherhood FC (NBFC) áĄáááşá¸ááśáááŻáˇ ááąáŹááşáážáááŹáááşá áááá ááŻáážá
áş áážá
áşááŻááşáááŻááşá¸áá˝ááş NBFC áĄáááşá¸ áááşááąáŹááşááźááşá¸ á
áážá
áşááźááˇáş áĄááááşá¸áĄáážááşáĄááźá
áş ááąááá˝ááşá¸ ááááşááąáŤáşáááŹá¸ ááąáŹááŻáśá¸ááźááŻááşáá˝á˛ááźáŽá¸ááᯠááášááá°ááąáŹááŻáśá¸áá˝ááşá¸á áĽáŽá¸ááąáŹááşááťááşá¸ááá˛áˇáááşá áááŻááźááŻááşáá˝á˛áá˝ááş ááąááá˝ááşá¸áĄáááşá¸ááąáŤááşá¸ áá áááşá¸ ááŤáááşáážááşááźááŻááşáá˛áˇááźáŽá¸ NBFC áĄáááşá¸ááᲠáááŻááşá
á˝á˛áá˛áˇááŤáááşáááŽááąáŹááŻáśá¸áá˝á˛áááááˇáş á
á
áşááąá¸á
á
áşáááşááźáąáŹááˇáş ááźáąáŹááşáááşááąáááˇáş ááźááŻáˇáááąá¸ááᯠáĄáŹá¸áá
áŹá¸á
áááşááŹááşááźááˇáş ááźááşáááşáĄáááşáá˝ááşá¸ááąá¸áááŻááşáá˛áˇáááşá
ááᯠááźááŻááşáá˝á˛áá˝ááş William James á áááááŻá¸áá˝ááşá¸ááźáŽá¸ áá˝ážáąáááááşááŻá ááááşá¸ááťáąáŹáşá
ááŻá¸ á áĄááąáŹááşá¸ááŻáśá¸áážáąáˇáááşá¸áá
áŹá¸áááŹá¸ááŻá áááşáááşá¸áĄáąáŹááş á áĄááąáŹááşá¸ááŻáśá¸áĄáááşáááşá¸áá
áŹá¸áááŹá¸ááŻá ááąáŹáşáá°ááááŻááş á áĄááąáŹááşá¸ááŻáśá¸ ááąáŹááşáááşá¸áá
áŹá¸áááŹá¸ááŻá áĄáąáŹááşáááşá¸ááááşá¸ á áĄááąáŹááşá¸ááŻáś áááŻá¸áááŹá¸ ááŻáHaik Taung FC á áĄáááˇáşáážááşá¸ááŻáśá¸áĄáááşá¸áᯠááťáŹá¸ááᯠáĄááŽá¸ááŽá¸ áá˝ááşáá°á¸áá˛áˇááźáááşá
áá áááşáážá áĄááźáąáĄááą
áááąáˇááąááş ááášááá°ááźááŻáˇáážááˇáş áááŻááşá¸áá˝ááşá¸ááąáŹááŻáśá¸ááąáŹáá áĄááźáąáĄááąáááş ááŻáááááášááŹá
á
áşááááŻááşáᎠáá˝ážáąááąááşááŹáááťáŹá¸áážááˇáşá
áŹááťážááş ááťáŹá¸á
á˝áŹááźáąáŹááşá¸áá˛áá˝áŹá¸áá˛áˇááźáŽ ááźá
áşáááşá áááşáááąáŹáážá
áşááťáŹá¸áĄáá˝ááşá¸ ááąááá˝ááşá¸ áĄááźáąáĄááąááťáŹá¸áážááˇáş áĄááźáąáŹááşá¸áĄáá˛ááťáŹá¸ ááźáąáŹááˇáş áááŻááşá¸áá˝ááşá¸áážááˇáş ááášááŻááťááŻá
ááşááŻáśááźáŽá¸ááťáŹá¸á ááŻááşáááşá¸áááşáááşáážáŻááťáŹá¸ ááŻáśá¸áááŽá¸ááŤá¸ áááşááŹá¸ááŹá¸ááááşá
áááŻáˇááźáąáŹááˇáş áááŻááşá¸ááŻáášááᎠá áááŹá¸áááşááśáˇáááŻá¸áááˇáş "ááášááá°áááŻááşá¸áá˝ááşá¸ ááąáŹááŻáśá¸áĄáááşá¸ááťáŹá¸" áá°á ááŽá¸áááˇáşááážáááąáŹáˇááááŻá NBFC ááž áá°áááşáĄááťááŻáˇáááşáááşá¸ áĄááźáąáĄááąáĄáááşáááşááźáąáŹááˇáş áá
áşááąáŹááşáá
áşááąááŹá
Ꭰáá˝á˛áá˝áŹáá˝áŹá¸ááźáááźáŽ ááźá
áşáááşá áááŻáˇááąáŹáşáááşá¸ ááášááá°ááąáááśááťáŹá¸áážááˇáş áá°áááşááťáŹá¸áĄááźáŹá¸ ááąáŹááŻáśá¸áĄáŹá¸áá
áŹá¸ ááŤáááŹááŤáážáŻáážáŹ áááąáˇáááŻááş áĄááźá
áşáá˝ááşááąáá˛ááźá
áşááźáŽá¸á áááŻááşáá°áááŻááşá áĄááťáąáŹáşáááşá¸ááąáŹááŻáśá¸ááźááŻááşáá˝á˛áááşááąá¸ááťáŹá¸ ááťááşá¸ááááŻááşáááŻáˇááźááŻá¸á
áŹá¸ááąááźáááşá¸ ááášááá°á ááąáŹááŻáśá¸áĄá
ááşáĄááŹááᯠáááşáááşááááşá¸ááááşá¸ ááąáŹááşá¸áážááşááąááźáᲠááźá
áşááŤáááşá
áážááşááťááşá á ááąááŹáĄááťááşáĄáááşááťáŹá¸ááᯠáĄá˝ááşáááŻááşá¸ááž áááşáážááşá¸ááŽáááąáŹááş áážáŹáá˝áąááźáŻá
áŻááŹá¸ááźááşá¸ ááźá
áşáááşá áĄááťááşáĄáááşáĄáážáŹá¸ááťáŹá¸ ááŤáááşááŤá áĄáŹá¸áááŹáááşá¸ ááąáŹááşááźááąá¸áááş ááááşááąáŤáşááŤáááşáááşááťáŹá
ááŹááşááŻáś áĄááťáŹá¸á
ᯠáĄá˝ááşáááŻááşá¸ááąáŤáşá áá°ááŹá¸ááŹááźá
áşááźáŽá¸á áĄáááşá¸áĄááťáĽáşá¸áᏠáááŻááşáááŻááşáááŻááşááŹá¸áá˛áˇááŻáśááťáŹá¸ááźá
áşááŤáááşá áá°áááşá¸ááŹááşááŻáśáážááşááťáŹá¸áááŻáááşá¸ ááááşáá
áşááąá¸ááŤáááşáááşááťá
Writing
Namtu: The World-Famous Mining Town Hidden Among the Misty Mountains and Its Proud Football Heritage
Nestled among the rolling mountains of northern Shan State, Myanmar, Namtu is far more than an ordinary rural town. During the early twentieth century, under British colonial rule, it emerged as one of Asia's most remarkable mining towns, renowned for its advanced mining technology, modern urban planning, and sophisticated social infrastructure.
1. The Origins of Namtu and the Development of Its Urban System
The history of mining in the Namtu region dates back to 1412 AD, during the Ava Kingdom, when Chinese miners from Yunnan extracted minerals using traditional hand tools. Therefore, Namtu was not a royal city founded by Myanmar kings. Instead, it transformed into a modern industrial town only in the early twentieth century under British colonial administration.
The modern urban development of Namtu can be divided into two areas separated by the Namtu River.
Southern Bank (Namtu Quarter) â Around 1900
Around 1900, the Burma Corporation established a modern mining town for its engineers and workers. The town featured electricity, piped water, a narrow-gauge industrial railway, hospitals, schools, and even its own airfield, making it one of the most advanced mining communities in colonial Asia.
Northern Bank (Pan Hsai Quarter) â 1936
Although the northern side of the river was officially incorporated into the North Hsenwi State in 1911, it remained a small rural settlement for many years.
In 1936, Sao Hom Hpa, the Saopha (Sawbwa) of North Hsenwi, officially planned the town by constructing a grid-pattern street system, markets, and a municipal administration. Pan Hsai subsequently became the commercial and residential center for local communities.
2. Sao Hom Hpa and the BawdwinâNamtu Mines
Until the abolition of the Shan Sawbwa system in 1959, Namtu remained an important town under the administration of Sao Hom Hpa, the ruler of North Hsenwi.
Historically, the world-famous Bawdwin Mines were originally located within territories associated with the Southern Palaung (Ta'ang) chiefs. During British colonial rule, however, mining operations were developed on an industrial scale by foreign companies such as the Burma Corporation.
A portion of the mining revenues and taxes generated from the production of silver, lead, and zinc reportedly flowed into the treasury of the North Hsenwi Sawbwa. This income contributed significantly to making North Hsenwi one of the wealthiest Shan States during the colonial era.
3. Urban Development of Pan Hsai
Following Sao Hom Hpa's urban planning initiative, Pan Hsai developed into a vibrant town with impressive public facilities.
Notable Buildings
Pan Hsai Main Market, where Chinese, Indian, Shan, and Burmese merchants conducted lively trade.
Municipal Office, responsible for taxation, law enforcement, and public administration.
Numerous Chinese temples, Hindu temples, and Shan Buddhist monasteries, reflecting the multicultural nature of the town.
Transportation
Pan Hsai featured a modern grid street layout with wide roads suitable for motor vehicles.
Large suspension and steel bridges connected the residential district on the northern bank with the mining complex on the southern bank.
The 2-foot gauge NamtuâLashio industrial railway, constructed by the British, crossed the Namtu River and linked the mines with Lashio, making Namtu an important transportation hub.
4. Namtu Mines and Former U.S. President Herbert Hoover
One of the most notable figures associated with the BawdwinâNamtu Mines was Herbert Hoover, who later became the 31st President of the United States.
Before entering politics, Hoover worked as a young mining engineer and became involved in developing the mining operations in Burma.
According to local legend, Hoover discovered tiger tracks while surveying the mining area, giving rise to the name "Tiger Camp," which remains associated with the mines today.
Under his management and technical guidance, the Bawdwin Mines became one of the world's most significant producers of lead and silver before the Second World War.
A colonial-era wooden residence locally known as Hoover Villa, believed to have been associated with Hoover's time in Namtu, still stands as one of the town's historic landmarks.
5. Sports, Society, and Culture During the Colonial Era
Thanks to its thriving mining industry, Namtu attracted people from across Myanmar and abroad.
Communities included Chinese, Indians (including Gorkhas and Tamils), Shan, Bamar, Karen, Kachin, and Ta'ang, creating a diverse multicultural society.
Healthcare and Education
During the 1910s, the Burma Corporation established a modern hospital with more than one hundred beds, X-ray facilities, and operating theatres.
In the 1920s, the company also supported the establishment of an Anglo-Vernacular High School, missionary schools, and community schools serving different ethnic groups.
Recreation
Namtu also featured:
British clubs with bars and billiard rooms
A cinema comparable to those in Yangon
Swimming pools
Public gardens
Tennis courts
A golf course designed for British officials
6. World War II and Reconstruction
As Japanese forces advanced in March 1942, the British implemented a Scorched Earth Policy, destroying the smelter, power stations, and flooding underground mine shafts to prevent them from falling into enemy hands.
In 1951, the Burmese Government and the British-owned Burma Mines Ltd. jointly restored the mines by pumping water from the twelve flooded underground levels.
In 1963, the Revolutionary Council nationalized the mining industry under No. 1 Mining Enterprise.
The former mining hospital became Namtu Public Hospital, while the Anglo-Vernacular School evolved into Basic Education High School (Namtu), producing many outstanding students from northern Shan State.
7. Namtu's Football Heritage
Football in Namtu dates back to the 1920s, when British mining authorities encouraged sports among workers.
Colonial Era
According to newspaper records from 1933, Namtu had several competitive football teams representing different mining departments, including:
Government Team
Factory Team
Smelter A
Smelter B
These teams regularly attracted enthusiastic crowds.
Post-war Period
During the 1950s, Namtu Mines Football Club became one of the strongest teams in northern Shan State and produced numerous state-level footballers.
Kyaukme District Cup 2023
Namtu once again demonstrated its football tradition by reaching the final of the 2023 Kyaukme District Football Tournament.
Although the team narrowly lost 2â1 to the host team, Kyaukme, they proudly finished as runners-up.
Namtu Brotherhood FC (NBFC)
The football tradition continues through Namtu Brotherhood FC (NBFC).
In late 2024, NBFC celebrated its fifth anniversary by organizing an invitational football tournament at Namtu Stadium, featuring eleven teams from the region.
NBFC emerged as tournament champions, helping revive community spirit in a town deeply affected by years of conflict.
Individual awards included:
Golden Boot (13 goals): William James
Best Forward: Thein Kyaw Soe
Best Midfielder: Htet Lin Aung
Best Defender: Zaw Thu Ya Khine
Best Goalkeeper: Aung Min Hein
Fair Play Award: Haik Taung FC
8. Present Situation
Today's Namtu is very different from its golden age before the Second World War.
Due to recent regional instability and changing economic conditions, mining operations and the smelter have largely ceased.
As a result, company-sponsored mining football teams no longer exist, and many members of NBFC have dispersed to different places.
Nevertheless, football remains deeply rooted in the hearts of the people of Namtu. Local youths continue organizing grassroots tournaments whenever possible, preserving the town's proud sporting tradition despite the many challenges they face.
Note :
The information presented in this article has been compiled from publicly accessible online sources together with locally available historical records. While every effort has been made to ensure accuracy, some details may require further verification. Constructive corrections and additional historical information are warmly welcomed.
Most of the photographs accompanying this article were obtained from publicly available online sources, while a small number were taken by the author. Sincere credit is given to the original photographers and copyright holders.
With respect for the originals