17/04/2021
Je hoeft geen kunstgeschiedenis te hebben gestudeerd om te begrijpen wat het verhaal achter dit schilderij is. Links een rijke koopman met zijn dochter, rechts de andere kant van de maatschappelijke ladder: een bedelende vrouw en haar kind.
Tegenwoordig hebben we het vooral over de rijkste 1% van de 17de eeuw. Iedereen kent wel de portretten van rijke Amsterdamse regenten, de nachtwacht en met zwart omlijste verhalen over de VOC. Toch vertelt dit zeker niet het echte verhaal.
Amsterdam groeide in die tijd uit tot een stad van wereldfaam, met ruim 200.000 inwoners in 1670. Het totale aantal nieuwkomers is echter veel groter, minstens 425.000, van wie velen slechts tijdelijk bleven en daarna verder trokken.
Sommige migrantengroepen zijn goed gedocumenteerd, maar veruit de meeste zijn anoniem gebleven. Deze groep, arme, naar welvaart zoekende mensen, bleven ongeregistreerd en rechteloos werkvolk. Een enkeling slaagde erin om uit de schemering te ontvluchten door te trouwen met een rijkere Amsterdammer, maar vele bleven anoniem, op doorreis naar een andere stad, opzoek naar nieuw geluk.
🖼 Adolf en Catharina Croeser aan de Oude Delft, 1655, Jan Steen, Rijksmuseum
🇳🇱