22/01/2016
Vaux-le-Vicomte – zespół pałacowo-ogrodowy, położony we Francji, w departamencie Seine-et-Marne, w miejscowości Maincy.
Pałac zbudowano dla Nicolasa Fouqueta w 1656-1561. Prace wykonali artyści Charles Le Brun, Louis Le Vau oraz Andre Le Notre. Projekt opierał się na tak zwanym stylu Ludwika XIV – czyli klasycznego baroku. Uważany jest za pierwsze dzieło w tym stylu. Obok Wersalu jest to najwybitniejszy zespół parkowo-pałacowy z XVII wieku we Francji.
Vaux-le-Vicomte powstał dla Nicolasa Fouqueta w XVII wieku. Był on urzędnikiem państwowym, potem nadintendentem finansów Ludwika XIV. Fouquet kupił wioskę Vaux-le-Vicomte w 1641 roku. Budowę jego nowej posiadłości zaczęto w 1656 roku. Artyści, którzy pracowali nad tym projektem to: Louis Le Vau – architekt, Charles Le Brun – projektant wnętrz, Andre Le Notre – odpowiedzialny za projekt ogrodu. Mimo, że byłi to doświadczeni artyści to właśnie ten projekt pozwolił im osiągnąć szczyt kariery. Oprócz nich zostało zatrudnionych wielu najlepszych w swoim fachu malarzy, dekoratorów, rzeźbiarzy takich jak Michel Anguier, Francois Girardon i Thibaut Poissant, którzy pracowali w Wersalu.
Pracami zarządzał Le Vau. Ich temp było zawrotne – już po roku od rozpoczęcia prac budowla była wzniesiona i trwały prace na dachach. Pracowało nad nim wielu robotników chociaż naukowcy i badacze nie są zgodni co do liczby. Mówi się o 900, 5,000 a nawet aż o 18,000 tysiącach.
Po raz pierwszy odwiedził pałac kardynał Mazarin w 1659 roku. Potem rozpoczęto serie wizyt. Już miesiąc później gościem był sam Ludwik XIV. Następna wizyta króla była rok później gdy wracał do Paryża ze swoją żoną Marią Teresą. W 1661 roku w Vaux-le-Vicomte bawiła królowa Anglii Henrietta Maria Burbon, wdowa po Karolu I Stuarcie i jej córka Henrietta Anna z mężem, księciem Orleanu; to wówczas w pałacu swoją nową sztukę Szkoła mężów wystawiał Molier.
W 1661 roku przed zakończeniem prac nad pałacem urządzono w nim przyjęcie, w którym brał udział Ludwik XIV, jego matka Anna Austriaczka wraz z całym dworem, który na tę okazję opuścił Fontainebleau i przybył do Vaux-le-Vicomte. Na gości czekało wiele atrakcji od zwiedzania całej posiadłości, muzyki na żywo granej przez skrzypków po pokaz sztucznych ogni. Było to strzałem w dziesiątkę i od tamtej pory każde przyjęcie na Wersalu musiało mieć podobny charakter. Prawdopodobnym jest, że już wtedy król zdecydował o losie Fouqueta, który ośmielił się wydawać lepsze przyjęcia niż sam król i budować piękniejsze pałace. Został on aresztowany 20 dni po imprezie a pałac zapieczętowano. Do końca budowy brakowało prac kosmetycznych.
Przekazano ja w ręce żony Fouqueta dopiero w 1673 roku. Sam Nicolas Fouquet zmarł w 1680 roku, skazany na dożywocie. 25 lat później zmarł bezpotomnie jego syn i posiadłość kupił Louis Hector Villars z rąk wdowy syna. Król nadał posiadłości tytuł księstwa ( duché ) - Vaux-Villars. Podczas gdy mieszkał w niej marszałek, także odbywały się tu wyśmienite przyjęcia, jednak nie tak okazałe jak za czasów Fouqueta.
Syn marszałka Villard sprzedał całą posiadłość księciu Choiseul-Praslin i jak można się domyślić zmieniła ona swoją nazwę na Vaux-Praslin. W zamku doszło do zmian w układzie pomieszczeń na pierwszym piętrze. Pałac przeszedł na własność rodziny Sommier, która podjęła pracę nad odnowieniem budynku. Z biegiem czasu oryginalne meble i wyposażenie nie przetrwało, rodzina Sommier zakupiła nowe meble z czasów Ludwika XIV. Podjęto prace także nad ogrodem by zachować założenia La Notre'a. Do dziś właścicielami są potomkowie rodziny Sommier i udostępniają pałac dla turystów.
Założenie Vaux-le-Vicomte składa się z głównego Pałacu i dwóch bocznych skrzydeł, która rozmieszczone są na terenie ogrodu. Całość otoczona jest lasami. Kształt ogrodu zbliżony jest do prostokąta i oparrty na centralnej osi, która biegnie przez cały teren. Sam ogród podzielony jest na 3 części:
1. Tworzy obszar leśny z główną aleja i dwoma dodatkowymi, zbiegają się one w jedną.
2. Zespół zamkowy składający się z dwóch oficyn rozstawionymi bo bokach. Oficyny maja zbliżony do podkowy kształt i mają dwa dziedzińce zwrócone ku sobie.
3. Tworzona jest przez partery ogrodowe , boskiety, baseny i trawniki.
Część tę zamyka grota z kaskadą, znajdująca się na przecięciu osi głównej całego założenia i osi kanału poprzecznego. Kanał ten, o długości ok. kilometra i szerokości 40 m, wyznacza trzecią część, podobnie jak pierwsza mającą charakter leśny. Układ alej jest także zbliżony do układu z części pierwszej.
Najważniejsza budowlą jest oczywiście pałac, który jest otoczony fosą i umieszczony na wysokim tarasie. Zbudowany na podstawie prostokątnej z dostawionymi do niej skrzydłami bocznymi, które tworzą wspólnie dziedziniec. Środkowy ryzalit od strony ogrodowej jest zaokrąglony i zwieńczony kopułą. Pałac pokryty jest badzo stromymi i wysokimi dachami, nad alkierzami w kształcie piramidalnym. Centralną część parteru zajmuje westybul w kształcie prostokąta z klatkami schodowymi wraz z owalnym salonem, który przechodzi przez wyższe kondygnację. Po obu stronach rozmieszczone są symetrycznie mniejsze, prostokątne pomieszczenia, tworzące dwa trzypokojowe apartamenty w amfiladzie. Przylegają do nich dodatkowe pokoje.
Pomieszczenia są bogato udekorowane. Łącza rzeźbę z malarstwem i elementami architektonicznymi. Westybul jest zdobiony dwunastoma kolumnami doryckimi i rzeźbami z marmuru. Salon zwieńczony jest kopuła i ma ściany w dolnej kondygnacji przeprute otworami i oknami wejściowymi a pomiędzy nimi wpleciono pilastry korynckie, wspierające belkowanie. Ponad nim kariatydy i alianci dźwigają koszę i na nich opiera się drugie belkowanie. Pokoje po bokach salonu są wykończone ścianami wykładanymi boazerią i malowane plafony zdobione sztukami i złoconymi rzeźbami.