18/05/2026
ევროკავშირის რეგულაციები მდგრადი ავიასაწვავის (𝐒𝐀𝐅) წარმოებაში ენერგოტევადი სტრატეგიების განვითარების რისკს ზრდის
შვედეთის ჩალმერსის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტის მიერ გამოქვეყნებული ახალი კვლევის თანახმად, ევროკავშირში მოქმედი არსებული რეგულაციების გამო, ნამარხი საწვავის ალტერნატიული ავიასაწვავი (SAF) შესაძლოა იმაზე ძვირი და ენერგოტევადი გახდეს, ვიდრე მოსალოდნელი იყო. სინთეზური მეთანოლის წარმოების სხვადასხვა მეთოდის ანალიზის საფუძველზე, მეცნიერები ასკვნიან, რომ საკანონმდებლო ჩარჩოში არსებული მიკერძოება რისკის ქვეშ აყენებს რესურსების ეფექტურად გამოყენებას და ხელს უწყობს ნაკლებად ეფექტური წარმოების მოდელების დამკვიდრებას. ევროკავშირის საავიაციო მოთხოვნების მიხედვით, 2050 წლისთვის წარმოებული მდგრადი ავიასაწვავის ნახევარი აუცილებლად სინთეზური (RFNBO კატეგორიის) უნდა იყოს, რის გამოც წარმოების მეთოდის შერჩევას გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭება.
კვლევის ფარგლებში სპეციალისტებმა შეისწავლეს ბიომასისგან იდენტური საბოლოო პროდუქტის მიღების სამი ტექნიკურად შესაძლებელი გზა, რომელთაგან ორი ბიომასის წვას ეფუძნება, ხოლო მესამე - გაზიფიკაციის პროცესს. ანალიზმა აჩვენა, რომ ბიომასის გაზიფიკაცია რესურსების თვალსაზრისით ყველაზე ეფექტური ვარიანტია, რომელიც წარმოების ხარჯებს 46%-მდე ამცირებს, ხოლო ენერგიაზე მოთხოვნას - 30%-ით, თუმცა ევროკავშირის მიმდინარე რეგულაციები ამ მეთოდს უპირატესობას არ ანიჭებს. კერძოდ, ბიომასის გაზიფიკაციის ღირებულება ტონაზე დაახლოებით 820 ევროს შეადგენს და მისი ენერგოეფექტურობა 46%-ია, მაშინ როდესაც ნახშირბადის დაჭერით მიმდინარე წვის მეთოდების ღირებულება 1,055-დან 1,495 ევრომდე მერყეობს, ხოლო მათი ეფექტურობა მხოლოდ 37%-ს აღწევს.
ჩალმერსის უნივერსიტეტის პროფესორებისა და კვლევის თანაავტორების განცხადებით, აღნიშნული პრობლემა აშიშვლებს სტრუქტურულ ხარვეზს ევროკავშირის ენერგეტიკულ და სამრეწველო პოლიტიკაში, სადაც რეგულაციები საკუთარი მიზნების საწინააღმდეგოდ მუშაობს. მიუხედავად იმისა, რომ ამ ეტაპზე გაზიფიკაციის მეთოდით კომერციული ავიასაწვავის მხოლოდ მინიმალური რაოდენობა იწარმოება, პროგნოზების მიხედვით, 2050 წლისთვის მასზე ევროკავშირის მთელი საავიაციო საწვავის 35% უნდა მოდიოდეს. ექსპერტები მოუწოდებენ კლიმატურ მიზნებს, რესურსების ეფექტურობასა და სამრეწველო შესაძლებლობებს შორის უკეთესი კოორდინაციისკენ, რაც ხელს შეუწყობს გაურკვევლობის შემცირებას და ინვესტორებს უახლოეს წლებში მდგრადი ავიასაწვავის მასშტაბური წარმოებისთვის რაციონალური გადაწყვეტილებების მიღებაში დაეხმარება.
