06/08/2026
"တစ်ယောက်တည်း နေတတ်ခြင်းဟာ အထီးကျန်ခြင်း မဟုတ်ဘူး"
လောကကြီးထဲမှာ လူတိုင်းနဲ့ အဆင်ပြေဖို့ ကြိုးစားရင်း ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပျောက်ဆုံးသွားတဲ့သူတွေ များလွန်းတယ်။ လူတိုင်းကို နားလည်ပေးဖို့၊ လူတိုင်းရဲ့အမြင်ကို လက်ခံပေးဖို့၊ လူတိုင်းရဲ့စိတ်ကျေနပ်မှုကို ရအောင်လုပ်ပေးဖို့ ကြိုးစားရင်း နောက်ဆုံးမှာ ကိုယ်တိုင်ပဲ ပင်ပန်းနေရတယ်။ အဲဒီအချိန်ရောက်မှ သိလာတာက လူတိုင်းကို မကျေနပ်အောင် မလုပ်နိုင်သလို လူတိုင်းကိုလည်း ကျေနပ်အောင် မလုပ်နိုင်ဘူးဆိုတဲ့ အမှန်တရားပဲ။
"စကားများများ ပြောရင် အမှားများများပါတယ်" ဆိုတဲ့စကားဟာ ဘဝအတွေ့အကြုံနဲ့ တည်ဆောက်ထားတဲ့ စကားတစ်ခွန်းပါ။ လူတစ်ယောက်ရဲ့တန်ဖိုးဟာ သူဘယ်လောက်စကားပြောတတ်လဲဆိုတာနဲ့ မတိုင်းတာဘူး။ ဘယ်အချိန်မှာ ဘာစကားပြောသင့်တယ်၊ ဘယ်အချိန်မှာ တိတ်ဆိတ်နေသင့်တယ်ဆိုတာကို သိတတ်ခြင်းက ပိုပြီးတန်ဖိုးရှိတယ်။ တချို့အချိန်တွေမှာ တိတ်ဆိတ်ခြင်းဟာ အကောင်းဆုံးအဖြေ ဖြစ်တတ်တယ်။ မရှင်းပြလည်း နားလည်မယ့်သူက နားလည်သလို၊ ဘယ်လောက်ရှင်းပြရှင်းပြ နားမလည်ချင်တဲ့သူကလည်း နားလည်မှာ မဟုတ်ဘူး။
စေတနာထားတာ မမှားဘူး။ ဒါပေမယ့် စေတနာထားလွန်းရင်တော့ ကိုယ့်စေတနာကို လူတိုင်းက တန်ဖိုးထားမယ်လို့ မထင်နဲ့။ အမြဲကူညီပေးနေတဲ့သူကို လူတွေက အလေ့အကျင့်တစ်ခုလို မြင်လာတတ်ကြတယ်။ မရှိတဲ့တစ်နေ့မှ သူ့တန်ဖိုးကို သတိရကြတယ်။ ရှိနေချိန်မှာတော့ အဲဒါဟာ သူ့တာဝန်လို ဖြစ်သွားတတ်တယ်။ စေတနာက အလွန်ကောင်းတဲ့အရာပါ။ ဒါပေမယ့် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် မထိခိုက်စေတဲ့အထိပဲ ထားသင့်တယ်။
ရောနှောလွန်းရင် ပေါသွားတယ်ဆိုတာလည်း ဘဝရဲ့အမှန်တရားတစ်ခုပဲ။ လူတိုင်းနဲ့ အရမ်းရင်းနှီးဖို့ မလိုဘူး။ လူတိုင်းကို ကိုယ့်အကြောင်း အကုန်သိအောင်လည်း မလုပ်သင့်ဘူး။ လူတစ်ယောက်ရဲ့ လျှို့ဝှက်ချက်၊ နာကျင်မှု၊ အားနည်းချက်တွေကို လူတိုင်းသိအောင် ဖွင့်ဟနေမိရင် တစ်နေ့မှာ အဲဒီအရာတွေက ကိုယ့်ကို ပြန်နာကျင်စေတဲ့ လက်နက်တွေ ဖြစ်လာနိုင်တယ်။ အကွာအဝေးတစ်ခုထားပြီး ဆက်ဆံတတ်ခြင်းက ကိုယ့်တန်ဖိုးကို ထိန်းသိမ်းနိုင်တဲ့ နည်းလမ်းတစ်ခုပဲ။
လူတွေဟာ ကိုယ့်အပေါ် ကောင်းနေချိန်မှာ အနားမှာ ရှိတတ်ကြပေမယ့် ကိုယ်အားနည်းသွားတဲ့အချိန်၊ အခက်အခဲကြုံတဲ့အချိန်မှာတော့ အများစုက တဖြည်းဖြည်း ဝေးကွာသွားတတ်ကြတယ်။ အဲဒီအချိန်ကျမှ ဘယ်သူက ကိုယ့်လူအစစ်၊ ဘယ်သူက အခြေအနေကြောင့် အနားမှာ ရှိနေတဲ့သူဆိုတာ သိလာရတယ်။ ဒါကြောင့် လူများတာထက် ကိုယ့်ကို နားလည်ပေးမယ့် လူနည်းနည်းရှိတာက ပိုတန်ဖိုးရှိတယ်။
အထီးကျန်ခြင်းကို လူတော်တော်များများက ကြောက်ကြတယ်။ ဒါပေမယ့် တကယ်တော့ တစ်ယောက်တည်း နေတတ်ခြင်းဟာ အထီးကျန်ခြင်း မဟုတ်ဘူး။ အဲဒါဟာ စိတ်ငြိမ်ချမ်းမှုကို ရှာတွေ့ခြင်း၊ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်တွေ့ခြင်းပဲ။ တစ်ယောက်တည်း ထိုင်ရင်း အတွေးတွေကို စုစည်းတတ်လာတယ်။ ကိုယ့်ဘဝအတွက် ဘာလိုအပ်လဲဆိုတာ သိလာတယ်။ လူတွေရဲ့ ချီးကျူးမှု မလိုတော့ဘူး။ လူတွေရဲ့ ဝေဖန်မှုကြောင့်လည်း မတုန်လှုပ်တော့ဘူး။
အသက်ကြီးလာတာနဲ့အမျှ လူတွေဟာ စကားနည်းလာကြတယ်။ မပြောချင်လို့ မဟုတ်ဘူး။ ပြောလည်း အဓိပ္ပာယ်မရှိတော့တာကို သိလာလို့ပဲ။ အငြင်းအခုံနိုင်ဖို့ထက် စိတ်အေးချမ်းဖို့ကို ပိုရွေးတတ်လာကြတယ်။ အနိုင်ရတာထက် အေးချမ်းတာက ပိုအရေးကြီးတယ်ဆိုတာကို သဘောပေါက်လာကြတယ်။
ဘဝမှာ တချို့ဆုံးရှုံးမှုတွေက သင်ခန်းစာတွေ ဖြစ်လာတယ်။ တချို့လူတွေက နာကျင်မှုတွေ ပေးခဲ့ပေမယ့် အဲဒီနာကျင်မှုတွေကပဲ ဘယ်သူ့ကို ယုံကြည်သင့်တယ်၊ ဘယ်သူ့ကို အကွာအဝေးထားသင့်တယ်ဆိုတာ သင်ပေးခဲ့တယ်။ ကျေးဇူးတင်စရာ မဟုတ်ပေမယ့် သင်ယူစရာတော့ ဖြစ်ခဲ့တယ်။
လူတိုင်းကို မလိုအပ်ဘူး။ လူတိုင်းရဲ့ အသိအမှတ်ပြုမှုလည်း မလိုအပ်ဘူး။ ကိုယ့်လိပ်ပြာ ကိုယ်သန့်နေဖို့၊ ကိုယ့်မိသားစုကို ဂရုစိုက်နိုင်ဖို့၊ ကိုယ့်အိပ်မက်တွေ အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ဖို့ပဲ လိုတယ်။ ကျန်တာတွေက အချိန်နဲ့အမျှ ပြောင်းလဲသွားမယ့် အရာတွေပါ။
တစ်ယောက်တည်း လမ်းလျှောက်ရတာ အစပိုင်းမှာ အထီးကျန်သလို ခံစားရနိုင်တယ်။ ဒါပေမယ့် အချိန်ကြာလာတဲ့အခါ အဲဒီလမ်းဟာ စိတ်အေးချမ်းမှုဆီ သွားတဲ့လမ်းဖြစ်မှန်း သိလာမယ်။ လူအများကြားမှာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပျောက်ဆုံးနေတာထက် တစ်ယောက်တည်းနေပြီး ကိုယ့်တန်ဖိုးကို ထိန်းသိမ်းနိုင်တာက ပိုပြီး အဓိပ္ပာယ်ရှိတယ်။
ဒါကြောင့် စကားတိုင်းကို မပြောနဲ့။ စေတနာတိုင်းကို မဖြန့်နဲ့။ လူတိုင်းကို မယုံနဲ့။ ကိုယ့်စိတ်ကို ဂရုစိုက်ပါ။ ကိုယ့်တန်ဖိုးကို ကိုယ်တိုင်ထိန်းသိမ်းပါ။ အထီးကျန်ဆန်တယ်လို့ ထင်ရပေမယ့် စိတ်ငြိမ်ချမ်းမှုနဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို ရရှိစေတဲ့ ဘဝဟာ လူများကြားမှာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ဆုံးရှုံးရတဲ့ဘဝထက် အဆပေါင်းများစွာ ပိုတန်ဖိုးရှိတယ်။
တစ်ယောက်တည်း နေတတ်တဲ့သူဟာ လူတွေကို မုန်းလို့ မဟုတ်ဘူး။ ကိုယ့်နှလုံးသားကို ထပ်မနာကျင်စေချင်လို့သာ ဖြစ်တယ်။ နောက်ဆုံးမှာ သိလာရတာက… အကောင်းဆုံး အဖော်ဟာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်ပဲ ဖြစ်တယ်။
ရွှေဝါရောင် ဆရာတော်၏အဆုံးအမများ
ရွှေဝါရောင် အရှင်ထာဝရ နော်ဝေ။