Roztocze

01/11/2026

Buczyna zaczyna już zmieniać kolor liści. Wzgórza Roztocza mienią się barwami :)

28/10/2026

Kamieniarka bruśnieńska na archiwalnym filmie z 1968 roku! 🎥

​Zapraszamy na niezwykłą podróż w czasie do świata, którego fizycznie już nie ma, ale którego echa wciąż odnajdujemy w krajobrazie naszego regionu.

Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie udostępniło na swoim kanale YouTube materiał filmowy z 1968 roku (realizacja: Krzysztof Chojnacki, Piotr Szacki).

Zobaczmy na nim kadry z nowego wtedy bruśnieńskiego kamieniołomu i krajobrazy Brusna. Motywem głównym są ujęcia z cmentarzy wypełnionych kamiennymi krzyżami. Duża ilość tych krzyży nie dotrwała do naszych czasów.

​Wtedy działał jeszcze Mieczysław Zaborniak, nazywany ostatnim kamieniarzem bruśnieńskim.

Po nim nikt już nie pracował z kamieniem w Bruśnie, a kamieniarka bruśnieńska przeszła do historii. Bezpośrednia linia tradycji została przerwana i dziś rzeźbią w kamieniu pojedynczy hobbyści spoza Brusna inspirując się historią.

​Film zyskał nowe życie dzięki digitalizacji i udźwiękowieniu w ramach projektu „Postscriptum dźwiękowe 2. Nowe oblicze archiwalnych filmów”, dofinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (Fundusz Promocji Kultury / program Kultura Cyfrowa) oraz Samorządu Województwa Mazowieckiego.

​

Realizacja: Krzysztof Chojnacki, Piotr SzackiPME 1968 r.Materialy...

25/10/2026

Cmentarz w Podemszczyźnie, ten mniej znany, przy bunkrze, z kilkoma nagrobkami, właśnie został posprzątany przez Stowarzyszenie Tegit Et Protegit + wolontariusze. Po lokalnej wizji i wstępnym przejrzeniu materiałów archiwalnych pojawiło się sporo ciekawych informacji. Poznamy je z publikacji podsumowującej projekt w ramach programu Pamięć Pogranicza.

02/10/2026

🎨 Drzeworyt z Roztocza podbija Polskę!

​Ogromne brawa dla Monika Bella z Chlewisk (gmina Narol), która zdobyła 1. miejsce w kategorii twórców nieprofesjonalnych w II Ogólnopolskim Konkursie na drzeworyt „Drzeworyt – źródło natchnienia”! 🏆

​Jej zwycięska praca zatytułowana „Mistrz Józef” zachwyciła jury nie tylko oryginalnym ujęciem tematu, ale też wyjątkowym warsztatem.

Monika swoją przygodę z tą tradycyjną sztuką zaczęła niedawno w 2024 roku podczas warsztatów w GOK w Narolu, prowadzonych przez Grzegorza Ciećkę w ramach projektu „Powrót do korzeni drzeworytu”. Co więcej, cenne doświadczenie zdobywała także przy współtworzeniu, największego drzeworytu w Polsce! 🌲✨

​To piękny dowód na to, że działania wokół odradzającego się drzeworytu płazowskiego przynoszą wspaniałe owoce, a roztoczańscy twórcy rozwijają skrzydła i zachwycają swoimi autorskimi pomysłami w całej Polsce.

​Przeczytajcie niezwykłą historię „od pomysłu do zwycięstwa” od autorskiego, pełnego symboli projektu (ze św. Józefem i… roztoczańską świnką w tle!), przez misterną pracę w domowym warsztacie, aż po trudną sztukę odbijania tradycyjną farbą olejną na ręcznie czerpanym papierze.

​Więcej o tym wyjątkowym sukcesie przeczytacie w komentarzu: 👇

DO KULTURY
Miasto i Gmina Narol
Muzeum Kresów w Lubaczowie
Drzeworyt Płazowski
Podkarpackie

29/09/2026

Co się dzieje ze Stawami Echo? 💧

​To miejsce przez lata było wizytówką Zwierzyńca i jednym z najchętniej odwiedzanych zakątków Roztoczańskiego Parku Narodowego. Niestety, trwająca od dłuższego czasu głęboka susza, rekordowo niskie opady oraz zanikający strumień Świerszcz doprowadziły do dramatycznej sytuacji.

​Zamiast malowniczego jeziora, plaży pełnej turystów i lśniącej tafli wody, dziś Stawy Echo w wielu miejscach przypominają odsłonięte, błotniste dno, po którym spacerują czaple. To bezprecedensowe zjawisko i bolesny sygnał, jak mocno zmiany klimatyczne uderzają w unikalną przyrodę naszego regionu.

​Choć serce pęka, gdy patrzy się na wyschnięty akwen, wierzymy, że natura przy odpowiednich warunkach w kolejnych latach zdoła się zregenerować.

​💚 A jak Wy zapamiętaliście Stawy Echo?
Z pewnością wielu z Was spędziło tu niezapomniane chwile na plaży, spacerując pp pomostach, podziwiając koniki polskie czy mocząc nogi w upalne dni.

​👇 Pokażcie w komentarzach swoje ulubione zdjęcia ze Stawów Echo z czasów, gdy była tu jeszcze woda!

Stwórzmy razem piękną galerię wspomnień z tego magicznego miejsca. 📸✨


​

23/09/2026

Także w najbliższą niedzielę odbędzie się odpust w Pizunach, będzie tam kram, na którym będzie można zdobyć bezpłatnie drzeworyty wykonane w ramach projektu „Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury”.
Dodatkowo dostępne będą też inne ciekawe drzeworyty.

Dofinansowano z budżetu Województwa Podkarpackiego w ramach otwartego konkursu ofert pn. Mecenat kulturalny 2026 Wyświetl mniej

23/09/2026

W najbliższą niedzielę na odpust w Płazowie, będzie tam kram, na którym będzie można zdobyć bezpłatnie drzeworyty wykonane w ramach projektu „Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury”.
Dodatkowo dostępne będą też wybranie kopie drzeworytu płazowskiego.

Dofinansowano z budżetu Województwa Podkarpackiego w ramach otwartego konkursu ofert pn. Mecenat kulturalny 2026

19/09/2026

Historyczny powrót na odpust w Łówczy!
​Już w najbliższą niedzielę nadchodzący odpust w Łówczy wyróżni się spośród innych.

Obok tradycyjnych straganów stanie niezwykłe stoisko z bezpłatnymi odbitkami drzeworytów.

​To symboliczny moment, po ponad stu latach grafiki te wracają tam, gdzie ich miejsce w lokalnej tradycji: na odpustowy kram w parafii Płazów.

To powrót do korzeni rodziny Kostrzyckich (m.in. kramarki Ludwiki Kostrzyckiej, która około 1830 roku sprzedawała podobne wizerunki).

​Co wyróżnia te odbitki?
✅️ ​Wierna historycznie technika:
wykonane tradycyjną metodą druku, z użyciem farby na bazie oleju lnianego i sadzy.

✅️ ​Unikalne podłoże: specjalnie zamówiony papier czerpany ze znakiem wodnym Drzeworyt Płazowski.

​Autorki: prace przygotowały uczestniczki warsztatów w ramach projektu „Obrazki odpustowe jako przekaz niematerialnego dziedzictwa kultury”.

​Zadanie zrealizowano dzięki dofinansowaniu z budżetu Województwa Podkarpackiego (otwarty konkurs ofert „Mecenat kulturalny 2026”).

Drzeworyt Płazowski
Łówcza
Centrum Kultury i Sportu w Cieszanowie
Podkarpackie
Tegit Et Protegit

12/09/2026

Są takie chwile, kiedy tradycja znowu zostawia ślad. Podczas CieSzańca Stowarzyszenie Eksploracyjno-Historyczne Szaniec 1863, które odbyło się w Cieszanowie po raz pierwszy odbita została „Pieta”, kopia jednego z drzeworytów ludowych z Płazowa.

​Tradycyjne rozcieracze, farba przygotowana z oleju lnianego i sadzy oraz XIX-wieczny papier. To już 11. kopia z 22 drzeworytów płazowskich.

🚀Prace idą szybko, więc coraz bliżej do momentu, kiedy powstanie kompletny zbiór kopii całej kolekcji.
​Autor kopii: Grzegorz L Ciećka

Drzeworyt Płazowski to unikalna marka Roztocza. Oryginalne, XIX-wieczne matryce drzeworytnicze z Płazowa znajdują się w zbiorach Muzeum Etnograficznego im. Seweryna Udzieli w Krakowie, stanowiąc jeden z najcenniejszych zespołów zabytków polskiej grafiki ludowej.
Oryginalne matryce można zobaczyć na wystawie stałej.

​Co więcej, „Reaktywacja i rozwój drzeworytu płazowskiego” to tytuł wpisu do Krajowego rejestru dobrych praktyk w ochronie niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Dziedzina to: wiedza i umiejętności związane z rzemiosłem tradycyjnym.