Jakie są godziny otwarcia?

Poniedziałek 08:00 - 20:00 Wtorek 08:00 - 20:00 Środa 08:00 - 20:00 Czwartek 08:00 - 20:00 Piątek 08:00 - 20:00 Sobota 09:00 - 18:00 Niedziela 09:00 - 18:00

Co to jest strona internetowa?

http://www.wycieczki-krakow.com.pl/

Agnieszka Kuźma - wycieczki po Krakowie, Ulica Zamkowa, Kraków (2026)

19/08/2026

19 sierpnia 1587 roku na króla Polski został wybrany Zygmunt III Waza. Choć jego panowanie kojarzymy głównie z monumentalną Kolumną Zygmunta w Warszawie, to kulisy jego władzy przypominają scenariusz dobrego serialu politycznego. 🎬

✔️Oto 5 zaskakujących ciekawostek o szwedzkim królu na polskim tronie, o których mogłeś nie słyszeć:

1️⃣ Podwójna elekcja, czyli który król ma rządzić?

Wybór Zygmunta wcale nie był oczywisty. Doszło do tzw. podwójnej elekcji. Część szlachty okrzyknęła królem Zygmunta Wazę, a inna grupa... arcyksięcia Maksymiliana Habsburga. Spór musiał rozstrzygnąć się na polu bitwy pod Byczyną, gdzie zwolennicy Wazy wzięli Habsburga do niewoli. Dzięki determinacji i zdolnościom hetmana Jana Zamoyskiego Waza mógł objąć tron.

2️⃣ Przeprowadzka do Warszawy.

To Zygmunt III Waza podjął decyzję o przeniesieniu dworu królewskiego z Krakowa do Warszawy. Powód? Czysty pragmatyzm. Warszawa leżała bliżej jego ukochanej Szwecji, którą Zygmunt przez lata próbował odzyskać, oraz bliżej centrum wielkiego państwa polsko-litewskiego.

3️⃣ Król-alchemik i wielki pożar 🔥🧪

Zygmunt pasjonował się alchemią i metalurgią. W krakowskich komnatach na Wawelu prowadził eksperymenty, próbując stworzyć złoto. Według legendy, jeden z takich wybuchowych eksperymentów doprowadził do groźnego pożaru zamku, co tylko przyspieszyło decyzję o przeprowadzce do Warszawy.

4️⃣ Miłośnik sportu

Czy wiesz, że król był zapalonym sportowcem? Uwielbiał grę w piłkę (przypominającą dzisiejszy tenis lub krykiet). Szlachta często gorszyła się na widokiem monarchy, który zamiast dumnie zasiadać na tronie, biegał w krótkich spodniach za piłką razem ze swoimi dworzanami.

5️⃣ Twórca potęgi naszej floty ⚓⛵
To za jego czasów polska flota wojenna odniosła swoje najbardziej spektakularne zwycięstwo. W 1627 roku w bitwie pod Oliwą polskie okręty pokonały potężną flotę szwedzką. Król osobiście mocno inwestował w rozwój polskiej marynarki na Bałtyku.

6️⃣Kłuszyn 1610, czyli husaria robi niemożliwe ⚔️🐎

To za panowania Zygmunta III doszło do jednej z najbardziej spektakularnych bitew w historii świata. Pod Kłuszynem około 7 tysięcy polskich żołnierzy (głównie husarzy) pod wodzą hetmana Stanisława Żółkiewskiego rozbiło niemal 5-krotnie liczniejszą armię rosyjsko-szwedzką (ok. 35 tysięcy). Niektóre chorągwie husarskie szarżowały tam nawet po 10 razy

7️⃣ Polacy na Kremlu

Zwycięstwo pod Kłuszynem otworzyło Polakom drogę na Kreml. Wojska Rzeczypospolitej zajęły Moskwę, a syn Zygmunta, królewicz Władysław, został oficjalnie wybrany przez rosyjskich bojarów na cara Rosji. Choć plan ostatecznie upadł (Zygmunt sam chciał rządzić Rosją, na co Moskwa nie mogła się zgodzić), był to moment, w którym polskie wpływy na Wschodzie sięgnęły zenitu.

8️⃣bArtystyczna dusza na tronie 🎨

🎻Król był człowiekiem renesansu. Świetnie malował (do dziś zachowało się kilka obrazów jego autorstwa, w tym portrety), rzeźbił w złotnictwie, a nawet sam projektował budowle. Do tego kochał muzykę włoską i sprowadził do Polski najlepszych kompozytorów z Rzymu i Wenecji, tworząc jedną z najwspanialszych kapel królewskich w Europie.

Zygmunt III Waza rządził Polską przez niemal 45 lat - był to jeden z najdłuższych i najbardziej burzliwych okresów w naszych dziejach. Państwo polsko-litewskie osiągnęło wtedy swój maksymalny zasięg terytorialny

👇 A Ty jak oceniasz postać Zygmunta III Wazy? Dobry władca czy król, który wciągnął nas w niepotrzebne konflikty? Daj znać w komentarzu! 👇

17/08/2026

Finał wakacyjnych spacerów przed nami 🙂 Tak prezentuje się grafik wydarzeń na drugą połowę sierpnia. Serdecznie zapraszam.

Gdzie zaczynamy?

22.08 godz. 19:00 ulica Pijarska 1
23.08 godz. 10:00 dziedzinie Collegium Maius
29.08 godz. 13:50 Kanonicza 17
30.08 godz. 10:00 Piłsudskiego 16

Wycieczki plenerowe 30 zł
Pałac biskupa Ciołka 30 zł + bilet wstępu do muzeum. Jeśli ktoś ma karnet lub bilet z Sukiennic może wykorzystać na to zwiedzanie 🙂

17/08/2026

🦁 17 sierpnia 1626 roku w Olesku urodził się Jan Sobieski - późniejszy król Polski, wybitny dowódca i jedna z najbarwniejszych postaci w naszych dziejach. Pochodził z magnackiego rodu Sobieskich z Sobieszyna, a jego pradziadkiem ze strony matki był sam hetman Stanisław Żółkiewski.

Poznajcie 10 fascynujących ciekawostek o Lwie Lechistanu 👇

🎓 Odebrał staranne wykształcenie. Uczył się w Kolegium Nowodworskim w Krakowie, a następnie studiował na Wydziale Sztuk Wyzwolonych Akademii Krakowskiej.

🗺️ Pasjonował się geografią. W późniejszych latach życia został członkiem „Accademia cosmografica degli argonauti” w Wenecji czyli pierwszego towarzystwa geograficznego na świecie.

🗣️ Był prawdziwym poliglotą. Płynnie posługiwał się łaciną, francuskim i niemieckim. Znał także język turecki oraz podstawy hiszpańskiego i włoskiego.

📚 Uwielbiał czytać. Książki zabierał ze sobą nawet na wyprawy wojenne. Jego prywatna biblioteka liczyła blisko dwa tysiące woluminów z najróżniejszych dziedzin.

👑 Kochał dworskie rozrywki. Wolny czas spędzał na polowaniach, tańcach i słuchaniu muzyki. Chętnie grał też w karty, warcaby oraz szachy.

🔭 Interesował się nauką. Pasjonowała go m.in. astronomia. Przyjaźnił się z Janem Heweliuszem i osobiście odwiedzał jego gdańskie obserwatorium.

🌹 Miłością jego życia była Maria Kazimiera d’Arquien (słynna Marysieńka). Pokochał ją od pierwszego wejrzenia, a ich płomienne listy do dziś zachwycają historyków
☕ Był smakoszem kawy. Uwielbiał jej aromat i potrafił bezbłędnie rozróżnić gatunki. W listach do żony potrafił ostro narzekać na niską jakość dostarczanych mu ziaren.

🥔 Zawdzięczamy mu ziemniaki w Polsce. Sadzonki „jabłek ziemnych” przysłał mu cesarz Leopold I po odsieczy wiedeńskiej jako podarunek dla Marysieńki do ogrodu w Wilanowie.

🐴 Pod koniec życia zmagał się z dużą otyłością. Z powodu ogromnej tuszy miał wielkie problemy z samodzielnym wsiadaniem na konia. W podróżach zawsze towarzyszył mu specjalny, niewielki stołek.

Która ciekawostka zaskoczyła Was najbardziej? Dajcie znać w komentarzu! 💬

16/08/2026

Czy znacie historię wydarzenia, które w Galicji zjednoczyło Polaków w walce o niepodległość?

Dokładnie 16 sierpnia 1914 roku w Krakowie powstał Naczelny Komitet Narodowy (NKN). Była to kluczowa organizacja polityczna, która stała się zapleczem dla Legionów Polskich.
Co warto o nim wiedzieć?

👉 Zjednoczenie sił. NKN powstał z porozumienia różnych galicyjskich stronnictw politycznych, od konserwatystów po socjalistów.

👉 Orientacja austriacka. Komitet dążył do odbudowy Polski u boku Austro-Węgier, proponując tzw. trializm czyli utworzenie monarchii Austro-Węgry-Polska.

👉 Serce organizacji. NKN zarządzał formowaniem, finansowaniem i werbunkiem do Legionów Polskich. Na jego czele stanął Juliusz Leo, a następnie Władysław Leopold Jaworski i Leon Biliński. NKN składał się z 20 członków rzeczywistych i takiej samej liczby ich zastępców.

📍 Gdzie biło serce NKN w Krakowie? Komitet został powołany w sali obrad krakowskiej Rady Miejskiej w Pałacu Wielopolskich. Zaledwie kilka dni później, 20 sierpnia 1914 roku, jego główną siedzibą stał się historyczny Pałac pod Krzysztofory przy Rynku Głównym. Ważne biura komitetu działały także w kamienicy przy ul. Poselskiej.

👉NKN był najwyższą instancją w zakresie wojskowej, skarbowej i politycznej organizacji polskich sił zbrojnych. Wydał między innymi Odezwę do Narodu Polskiego oraz uchwałę o tworzeniu Legionów Polskich.

👉Naczelny Komitet Narodowy wspierał wydawanie patriotycznych broszur, śpiewników, nalepek, odznak i czasopism. Czuwał również nad dostarczaniem paczek żywnościowych legionistom podczas świąt.

Organizacja została formalnie rozwiązana w 1917 roku w związku z powołaniem Rady Retencyjnej. Ostatecznie Komisja Wykonawcza NKN zamknęła jego działalność w 1920 r., przekazując akta pod nazwą „Archiwum NKN i Legionów” do Archiwum Aktów Dawnych Miasta Krakowa.
Wkład NKN w odzyskanie niepodległości pozostaje niezaprzeczalny.

15/08/2026

Czy wiedzieliście, że 15 sierpnia to najważniejsza data w historii Bazyliki Mariackiej? 👑 Dzisiejszy dzień to podwójne, niezwykłe święto dla Krakowa🙂

Dokładnie dzisiaj mijają dwie przełomowe rocznice związane z tą świątynią:

1️⃣ W 1226 roku czyli równo 800 lat temu założono parafię i rozpoczęto historię tej niezwykłej świątyni.

2️⃣ 15 sierpnia 1489 roku - uroczyście odsłonięto arcydzieło, które do dziś zapiera dech w piersiach. Oczywiście chodzi ołtarz autorstwa Wita Stwosza.

Poznajcie kilka fascynujących faktów o tym geniuszu i jego dziele, które na co dzień mijamy przy krakowskim Rynku:

➡️ 12 lat tytanicznej pracy. Wit Stwosz przybył do Krakowa wiosną 1477 roku. Przez ponad dekadę rzeźbił dzieło w całości poświęcone Matce Bożej, by w końcu zachwycić krakowian.

🌳 Sekret materiału - konstrukcja ołtarza jest dębowa, tło modrzewiowe, a same figury artysta wyczarował z miękkiego, podatnego na dłuto drewna lipowego
📐 Niezwykły pentaptyk – ołtarz składa się z szafy głównej oraz dwóch par skrzydeł (ruchomych i nieruchomych). Całość dopełnia rzeźbione zwieńczenie oraz predella na samym dole.

✨ Emocje zaklęte w drewnie ..
W centrum widzimy poruszającą scenę zaśnięcia Matki Bożej w otoczeniu apostołów, wyżej Jej Wniebowzięcie, a na samym szczycie Koronację.

👵 Hiperrealizm w XV wieku. Wit Stwosz nie upiększał postaci. Apostołowie to starcy ukazani bez upiększeń. Na ich twarzach i ciałach widać zmarszczki, bruzdy, plamy starcze, a nawet dłonie wykrzywione przez artretyzm.

🌪️ Dynamizm, który czuć kiedy spoglądamy na fałdy szat apostołów nie spływają gładko. One wręcz falują i kłębią się, jakby targał nimi silny wiatr.

🔒 Tylko dla wybranych ? Dawniej ołtarz otwierano wyłącznie podczas największych świąt kościelnych. Na co dzień wierni mogli oglądać jedynie zamknięte skrzydła. Dziś ceremonia ołtarza jest od poniedziałku do soboty o 11:50, a zamknięcie o 17:50.

🗺️ Chcecie na własne oczy zobaczyć te niezwykłe detale i usłyszeć historie, których nie ma w przewodnikach?

👣 Spacerowicze na Szóstkę oraz wszyscy miłośnicy Krakowa. Zapraszam na pogłębione, wspólne zwiedzanie Kościoła Mariackiego w pierwszy weekend września.

🧑‍🤝‍🧑 Turyści indywidualni oraz grupy: zapraszam do rezerwacji spacerów w dowolnym, dogodnym dla Was terminie (szczegóły ustalimy w wiadomości prywatnej🙂).

📸 Byliście już w środku i widzieliście otwarcie ołtarza? Dajcie znać w komentarzu, jaki detal zrobił na Was największe wrażenie! Jeśli post Wam się podobał to podajcie go dalej w świat! 💙

13/08/2026

Spacerując śladami legend Krakowa rzadko kiedy opuszczamy Rynek i jego najbliższe okolice. A wystarczy udać się za Planty, do kościoła ojców karmelitów, aby poznać piękną legendę o stópce królowej Jadwigi.

Podanie głosi, że pewnego razu władczyni udała się na plac, aby zobaczyć jak postępuje budowa świątyni. Przechadzając się po placu zauważyła, że jeden z robotników jest bardzo smutny i ukradkiem ociera łzy. Dobra królowa od razu zapytała nieszczęśnika, jaki jest powód smutku.

Murarz opowiedział, że bardzo choruje mu żona, a jego nie stać na lekarza i leki. Wówczas Jadwiga, która słynęła z wielkiej dobroci i miłosierdzia, oparła stopę na kamieniu, odpięła złotą klamrę z bucika i ofiarowała ją kamieniarzowi. Gdy odeszła, robotnicy spostrzegli, że w kamieniu, niczym w miękkiej glinie, odciśnięty jest ślad królewskiej stopy.

Kamień odkuli i wmurowali w ścianę świątyni. Znajduje się tam do dzisiaj jako świadectwo wielkiej dobroci świętej Jadwigi.

Ta poruszająca historia głęboko zapisała się w krakowskiej tradycji – do tego stopnia, że zafascynowała samego Jana Matejkę 🙂

Wybitny malarz w 1857 roku postanowił uwiecznić ten moment na płótnie. Co ciekawe, artysta nigdy nie ukończył pełnowymiarowego obrazu „Stopka Królowej Jadwigi”.

Do naszych czasów przetrwał jednak jego olejny szkic, który można dziś podziwiać w zbiorach Lwowskiej Galerii Sztuki. Istnieje także unikatowy, ołówkowy szkic na papierze. To niezwykłe studium do obrazu pojawiło się w styczniowej ofercie dzieł sztuki w krakowskim Salonie Dzieł Sztuki Connaisseur.

To niesamowite, jak krakowskie legendy do dziś żyją nie tylko w murach budynków, ale i w historii polskiej sztuki.

A Wy mieliście okazję zobaczyć słynną stópkę na ścianie kościoła na Piasku podczas spacerów po Krakowie? Słyszeliście wcześniej o niedokończonym dziele Matejki? Dajcie znać w komentarzach🙂

12/08/2026

Rozpoczął się 24. Małopolski Festiwal Pierogów na Małym Rynku w Krakowie. To pięciodniowe wydarzenie kulinarne (12–16 sierpnia 2026 r.), podczas którego kilkunastu wystawców serwuje tradycyjne i autorskie pierogi.

Mi pierogi kojarzą się z domem. Najlepsze były ruskie z masłem. Miękkie, cienkie i elastyczne ciasto, idealnie pikantny farsz serowo-ziemniaczany. No i wielkość - po przekrojeniu na pół nabijało się smakowity kęs na widelczyk. Były w sam raz na jeden raz. Takie były pierogi ruskie mojej ukochanej babci. Ten smak pamiętam do dziś i nigdzie nie znalazłam równie pysznych pierożków 🙂

Na Małym Rynku możecie spróbować pierogów z przeróżnymi farszami i omastami. Na stoiskach czekają na Was pierogi – gotowane i smażone, z mięsem, z kapustą, z grzybami, z jarmużem, ze szpinakiem, ruskie, a także na słodko np. z jagodami. Są wariacje takie jak: z czekoladą, z burakiem, karkówką na słodko lub z kaczką i morelą.

Ceny na stoiskach gastronomicznych zależą od liczby kupowanych sztuk. Na przykład jedna sztuka kosztuje 5 zł, a za zestaw 6 sztuk trzeba zapłacić 25 zł.

👉Kto sprowadził pierogi do Polski?

Tradycja sprowadzenia pierogów do Polski i ich popularyzację przypisuje św. Jackowi. Po najeździe tatarskim w Kijowie, kiedy miasto było zniszczone, a ludzie cierpieli głód, św. Jacek ratował ich w niedoli rozdając pierogi. Taka jest geneza wezwania “Św. Jacku z pierogami, módl się za nami”.

Musimy jednak pamiętać, że smakołyki rozdawane przez św. Jacka nie były pierogami ruskimi, ponieważ ziemniaków jeszcze wtedy nie znano. Najprawdopodobniej były z serem, lub kaszą, która wtedy królowała w kuchni polskiej.

Wielkim miłośnikiem pierogów był Władysław Jagiełło. Król najbardziej delektował się pierogami z białym serem (twarogiem). W zachowanych rachunkach dworskich z tamtego okresu wielokrotnie pojawiają się pozycje takie jak „jaja do pirogów” kupowane specjalnie dla władcy.

_____________
A Wy odwiedziliście już tegoroczny festiwal na Małym Rynku? Jaki jest Wasz ulubiony festiwalowy smak, a może, tak jak ja najbardziej cenicie tradycyjne domowe przepisy? Dajcie znać w komentarzach 🥟👇

11/08/2026

11 sierpnia 1945 roku na krakowskim Kazimierzu, w czasie szabatu, miał miejsce pogrom ludności żydowskiej. Było to jedno z najtragiczniejszych wydarzeń w powojennej historii Krakowa.

👉 Tłum zgromadzony na placu Nowym zaatakował modlących się w synagodze Kupa Żydów. Pretekstem do agresji były fałszywe pogłoski (tzw. legenda o mordzie rytualnym), że Żydzi porywają chrześcijańskie dzieci i mordują je, aby ich krew dodać do macy.

👉 Najpierw tłum wdarł się do synagogi i splądrował jej wnętrze. Modlących się wywleczono na zewnątrz, gdzie byli bici, opluwani i lżeni.

👉 Wkrótce zamieszki rozprzestrzeniły się na cały Kazimierz. Napastnicy plądrowali żydowskie mieszkania i sklepy. Atakowano kobiety, dzieci, a także przypadkowe osoby, które napastnicy uznali za Żydów na podstawie wyglądu.

👉 Milicja i wojsko reagowały na początkowe doniesienia opieszale. Co gorsza, część milicjantów i żołnierzy zamiast bronić ofiar, przyłączyła się do agresorów, legitymizując przemoc w oczach tłumu.

👉 W czasie pogromu zginęła Róża Berger, 56-letnia ocalała z Zagłady. Wraz z córką przeżyła niemiecki obóz koncentracyjny KL Auschwitz-Birkenau. Po wojnie, razem z mężem (który również ocalał), zamieszkała przy placu Wolnica 4.

👉Róża zginęła we własnym mieszkaniu, trafiona odłamkami roztrzaskanego przez napastników zamka do drzwi wejściowych. Jej mąż przeżył tylko dlatego, że ciężko ranny leżał na ziemi i udawał martwego.

👉 Pogrom zakończył się dopiero wieczorem, po zdecydowanej interwencji oddziałów milicji, UB i wojska. Aresztowano kilkadziesiąt osób, w tym około 40 milicjantów i żołnierzy.

👉 Bilans tych wydarzeń to jedna potwierdzona ofiara śmiertelna oraz co najmniej kilkunastu ciężko rannych. W stan oskarżenia postawiono 25 osób, jednak wyroki okazały się rażąco niskie i często symboliczne.

👉 Rannych przewieziono do szpitala św. Łazarza. Choć udzielono im tam pomocy medycznej, to jak wynika z relacji świadków, ranni Żydzi musieli tam znosić wrogie, antysemickie nastroje ze strony części personelu i innych pacjentów.

Wydarzenia w Krakowie były tragicznym zwiastunem powojennej fali antysemityzmu w Polsce, która rok później doprowadziła do pogromu w Kielcach. Pamięć o ofiarach tamtych dni jest przestrogą przed tym, do czego prowadzi nienawiść karmiąca się fake newsami i uprzedzeniami.

Zwiedzanie Kazimierza żydowskiego

07/08/2026

🎨 7 sierpnia 1877 roku w Podgórzu odszedł jeden z najbardziej poruszających polskich malarzy XIX wieku: Aleksander Kotsis.

Choć jego nazwisko bywa dziś nieco zapomniane na tle wielkich twórców historycznych, to właśnie on, bez upiększeń i z niezwykłą empatią, potrafił jak nikt inny uchwycić realizm i trud życia galicyjskiej wsi.
Poznajcie bliżej historię tego niezwykłego artysty związanego z naszym miastem.

🏡 Z Ludwinowa do wielkiego świata
Kotsis przyszedł na świat w podkrakowskim Ludwinowie w rodzinie o chłopskich korzeniach. Choć ojciec widział w nim następcę w swoim biznesie handlowym, talent chłopca dostrzegł sam prof. Wojciech Stattler ze Szkoły Sztuk Pięknych w Krakowie i osobiście przekonał rodzinę do edukacji syna.

👉 Podczas studiów Aleksander dzielił ławę z takimi sławami jak Jan Matejko czy Artur Grottger. Dzięki prestiżowym stypendiom uczył się w Wiedniu, a później podbijał Paryż, Brukselę i Monachium.

📍 Podgórski adres i tajemnice krakowskich świątyń

Po powrocie z zagranicy zamieszkał w wybudowanej przez ojca kamienicy przy ul. Kalwaryjskiej 18 w Podgórzu, gdzie urządził swoją pracownię. Czy wiedzieliście, że jego ślady odnajdziemy w krakowskich zabytkach?
W latach 1862–1864 Kotsis współtworzył zespół malujący przepiękne polichromie sklepień w kościele Misjonarzy na Stradomiu.

🏔️ Malarz ludzkiej biedy i tatrzańskich pejzaży

Jego serce należało do prostego ludu. Letnie miesiące spędzał w Tatrach i na Podhalu. Malował niewielkie formatem, ale nasycone emocjami dzieła: wiejskie dzieci, pasterzy, trud codzienności, sieroctwo i biedę.
Nie idealizował, ale pokazywał Galicję taką, jaka była naprawdę.

🖼️ Najważniejsze dzieła Kotsisa

W swoich obrazach potrafił połączyć techniczne mistrzostwo z głęboką melancholią. Do jego najbardziej znanych dzieł należy poruszająca „Ostatnia chudoba” (znajdująca się w Muzeum Narodowym w Warszawie), która w rozdzierający sposób pokazuje tragedię licytacji majątku ubogiej chłopskiej rodziny. Kotsis zachwycał też nastrojowymi, spowitymi mgłą pejzażami tatrzańskimi, jak „Giewont” czy „Dolina Kościeliska”.

👉 Tworzył tejże próbę ciepła, ale i smutku portretu dzieci, czego doskonałym przykładem są obrazy „Dzieci z jastrzębiem”, „Matula umarli” czy słynny „Koziołek”.

👉 Malował także ludzi, których znał i lubił.Byli to między innymi członkowie jego rodziny, podgórscy i krakowscy mieszczanie, mieszkańcy podkrakowskich i podhalańskich wiosek, osoby z kręgu towarzyskiego artysty, a także piękne kobiety, do których, wedle zachowanych anegdot, przejawiał wyjątkową słabość.

🖤 Jego wielki talent i świetnie zapowiadającą się karierę brutalnie przerwała choroba. Przyjaciel z lat studenckich, Jan Matejko, zaoferował mu prestiżowe stanowisko profesora w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych. Kotsis nie zdołał jej jednak objąć. Zaatakowała go ciężka choroba mózgu (w dokumentach parafialnych zapisana jako dementia paralitica czyli bezwład postępowy).

👉Przez ostatnie dwa lata życia artysta był sparaliżowany, stracił zdolność mówienia, pisania i czytania, odizolowany od świata w swoim podgórskim domu.Zmarł w wieku zaledwie 41 lat. Został pochowany na Starym Cmentarzu Podgórskim.

👉Niestety, w wirze dziejowych zmian jego grób nie zachował się do naszych czasów. Dziś jego jedynym pomnikiem pozostają niezwykłe, pełne melancholii obrazy.

Czy znacie dzieła Aleksandra Kotsisa? Wspomnimy o nim podczas wycieczki Zielone i tajemnicze Podgórze 🙂

05/08/2026

Rafał Józef Czerwiakowski to pionier, który wprowadził polską medycynę w nowoczesność 🏛️

Dokładnie 210 lat temu, 5 sierpnia 1816 roku, zmarł człowiek, którego śmiało można nazwać ojcem polskiej chirurgii i nowoczesnego położnictwa. Nic dziwnego, że jego barwna i pełna wyzwań biografia była jednym z punktów naszego ostatniego spaceru historycznego „Medycyna w dawnym Krakowie”.

👉Choć naukowe reformy profesora budziły w ówczesnym mieście ogromny opór, jego determinacja na zawsze odmieniła oblicze akademickiej medycyny.
Poznajcie bliżej sylwetkę tego wybitnego wykładowcy Uniwersytetu Jagiellońskiego🙂

👉 Europejskie wykształcenie i wielkie ambicje
Droga naukowa Czerwiakowskiego rozpoczęła się od edukacji domowej i szkoły pijarskiej w Pińsku. Prawdziwym przełomem były jednak zagraniczne studia medyczne w Rzymie, gdzie uzyskał stopień doktora medycyny i filozofii. Swoją wiedzę pogłębiał w najważniejszych ośrodkach naukowych ówczesnej Europy: Neapolu, Bolonii, Turynie, Padwie, Wiedniu, Paryżu oraz Berlinie. Do kraju wrócił z wiedzą na najwyższym światowym poziomie.

👉Rewolucja w nauczaniu anatomii
W 1779 roku Czerwiakowski osiadł w Krakowie i objął katedrę anatomii i chirurgii na Uniwersytecie Jagiellońskim. Zastał tam medycynę opartą głównie na teorii. Postanowił to zmienić i wprowadzić do programu zajęć praktyczne sekcje zwłok. Napotkał jednak potężny opór społeczny. Ówczesna opinia publiczna uważała krojenie ciał za barbarzyństwo. Aby pozyskać materiał do badań, profesor próbował legalnie kupować zwłoki straconych przestępców. Wywołało to tak duże wzburzenie wśród mieszkańców, że dla własnego bezpieczeństwa naukowiec musiał przez pewien czas poruszać się po mieście w asyście straży miejskiej.

👉Nowe standardy w położnictwieProfesor dokonał także przełomu w opiece nad kobietami i noworodkami. Zorganizował profesjonalny oddział położniczy oraz pierwszą szkołę dla akuszerek. Sprzeciwiał się powszechnej wówczas praktyce odbierania porodów przez tzw. "babki",czyli kobiety całkowicie nieprzeszkolone, co drastycznie zwiększało ryzyko zakażeń i powikłań. Czerwiakowski postawił na edukację i higienę, ratując tym samym tysiące istnień.

✂️ Innowacje chirurgiczne i służba ojczyźnie
Jako chirurg stale udoskonalał narzędzia pracy. To on wprowadził do powszechnego użytku tzw. gnips czyli specjalistyczny nóż zakończony bezpieczną kulą, który służył do precyzyjnego rozcinania ran bez uszkadzania głębszych tkanek. Gdy Ojczyzna potrzebowała jego pomocy, nie wahał się ani chwili. W czasie powstania kościuszkowskego w 1794 roku objął funkcję naczelnego chirurga wojska polskiego, organizując pomoc medyczną dla rannych żołnierzy.

❤️ Filantrop i przyjaciel studentów
Obok ogromnej wiedzy Czerwiakowskiego wyróżniała wielka empatia. Ubogich studentów Akademii Krakowskiej oraz najbiedniejszych mieszkańców miasta leczył całkowicie bezpłatnie, a bardzo często z własnych funduszy finansował dla nich niezbędne leki.

Rafał Józef Czerwiakowski pozostawił po sobie pokolenia wykształconych lekarzy i fundamenty pod nowoczesną chirurgię w Polsce. Został pochowany na krakowskim Cmentarzu Rakowickim.

Dajcie znać w komentarzach, czy macie ochotę jesienią na powtórkę spaceru „Medycyna w dawnym Krakowie”! Jeśli będzie duże zainteresowanie, chętnie ogłoszę nowy termin🙂

Agnieszka Kuźma - wycieczki po Krakowie

19/08/2026

17/08/2026

17/08/2026

16/08/2026

15/08/2026

13/08/2026

12/08/2026

11/08/2026

07/08/2026

05/08/2026

Adres

Godziny Otwarcia

Telefon

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Skontaktuj Się Z Firmę

Skróty

Udostępnij

Kategoria

Prośba o usunięcie wpisu

Poniedziałek	08:00 - 20:00
Wtorek	08:00 - 20:00
Środa	08:00 - 20:00
Czwartek	08:00 - 20:00
Piątek	08:00 - 20:00
Sobota	09:00 - 18:00
Niedziela	09:00 - 18:00