28/01/2026
RAKONTAZ MARONAZ : par koté foré bor ranpar pou mét anlér Rén Fouche ék rwa Manzak! Ansanm tout nout bann Marone, maron la viv la Rényon dépi bann promiyé tan lil Bourbon!
💢 Kosa Nou fé? Mét anlér bann Vré Maron istorik!! Zistwar Baal, Diampare, Pyram lé byin zoli sof ke zot zistwar i sort dann koko in moun : Eugene Dayot! (An gro i sort pa dann zarchiv)
Zournalis dann son tan (1810-1852), son mazinasyon rasis i débord dann son ROMAN Bourbon Pitoresque (wi sé in roman, sé touzour pa zarchiv) ousa nout bann zansét lé dékri konm bann sovaz, barbar é ousa le lasasin Mussard lé dékri konm in boug gayar, zanti, na kouraz.
2 ti LÉSTRÉ SOIZI DANN BOURBON PITTORESQUE :
Déskripsion Mussard : "Brun, grand bien fait, sa physionomie était Franche et ouverte, son allure vive et gaie. Son regard quoique ardent avait une expression de bonheur qui faisait deviner un coeur bon et loyal."
Déskripsion Diampare : " sa tête monstrueuse, posée sur des épaules déménagement larges, semblait appartenir a une bête farouche plutôt qu'à un homme...toute sa physionomie respirait une férocité brutale. Son aspect repoussait et sentait le sang..."
Bann lékzanm konmsa néna an tiok dann Liv la.
Le roman i pran plas an 1748 avec bann rwa Kaf, an 1748 80% bann Maron lété malgas. Lo vré rwa lé Laverdure ek la rén Sarlav.
Nout bann vré rwa, nout bann gériér, gérié la lés zot nom si tout Piton, tout rampar. Na pwin Piton Baal, ravine Diampare ou byin kavérn Pyram...
😶🌫️ Kasaz lé kui : Na in diskour Baal i sirkil si lo nét! I fé ri la bous! Présk a dir : bann blan té invité akout kabary maron dann bor rampar Maïdo...apré kan Baal té fini son Kabary li té fé tourn boudwar ansanm Mari Brizar po Bana? Diampare té ral samoussa? Aou minm koman in diskour in maron i dat 1748 lé ékri dann la lang kolon (1877 charles LEAL an gro sé konm bann zinfliansér koméla i pas térla 3 zour é sé zot na la konésans) i fé pa travay zot koko?
✊🏼 ASÉ souplé, nout bann Zansét Méritan i domann la rokonésans ke nou pép réyoné zot désandan nou dwa azot!
🌋Rakont zistwar boug la la ékri sé konm si zordi nou té lés bann néokolon i débark terla réekri nout zistwar (lo zistwar i répét fo rouv lo zié)
Anon maron! Nou fé sonn lo non bann zansét la batay pou zot pép, zot rolizion, zot bann zansét! Nou rakont zot VRÉ zistwar, ousa zot la viv!
Pou bana, pou nou, pou tout zanfan réyoné i dobout pou zot liberté!
Viv lo rwa la rén : Ansin, Pitsana, Laverdure, Sarlav, Manzak, Fouche!
Mersii Capitén Dimitile, Cimendéf, Raharianne, Malaupied, Lefo, Simitav, Simitanm, Vavy, Bara, Sizan, Santav
Maréne, Sara ék Sinacane, Diamateck ék bann MILIÉ Marone Maron la Rényon 🙏🏽