Hành tinh Nga, Арбат 4 стр 1, Moscow (2026)

13/10/2026

CẨM NANG DU LỊCH NƯỚC NGA THEO 12 THÁNG

THÁNG 1
- Veliky Ustyug: quê hương Ông già Tuyết, hợp với gia đình có trẻ nhỏ.
- Vành đai Vàng mùa tuyết: phố cổ phủ tuyết, đi xe ngựa, tắm hơi kiểu Nga.
- Bán đảo Kola (Khibiny, Kirovsk): săn cực quang, trượt tuyết, đi xe chó kéo.
- Sochi, Krasnaya Polyana, Elbrus: các khu trượt tuyết vùng Kavkaz (Sochi từng đăng cai Thế vận hội Mùa đông 2014).
- Oymyakon (Yakutia): "cực lạnh" của Trái Đất, có thể dưới -50°C; dành cho người thích mạo hiểm và có ngân sách cao.
Thông tin cho du khách: Mát-xcơ-va khoảng -5 đến -10°C, Kola khoảng -15 đến -20°C, Oymyakon -45 đến -50°C. Cần áo giữ nhiệt nhiều lớp, áo lông vũ dày, giày chống trượt, găng tay, mũ trùm tai. Ngày ngắn, nên đi sớm. Tránh đi đúng 1–8/1 nếu muốn giá mềm vì đây là kỳ nghỉ lễ, giá và lượng khách đều cao.

THÁNG 2
- Hồ Baikal đóng băng: băng trong nhất, có hang băng, trượt băng, tắm hơi bên lỗ băng, đi tàu đệm khí.
- Bán đảo Kola: mùa cực quang, ghé làng Teriberka bên Biển Barents.
- Sochi, Elbrus: tuyết trượt vẫn rất tốt.
- Oymyakon: vẫn giá rét khắc nghiệt.
Thông tin cho du khách: Baikal khoảng -15 đến -25°C. Nên mang kính râm chống chói (băng phản chiếu mạnh), kem dưỡng môi và da, pin dự phòng vì pin điện thoại hao rất nhanh khi lạnh. Dịp 23/2 (Ngày Bảo vệ Tổ quốc) và Maslenitsa (tuần lễ bánh kếp, thường cuối tháng 2 hoặc đầu tháng 3) có thêm lễ hội, nên thử bánh blin.

THÁNG 3
- Hồ Baikal cuối mùa băng: băng còn dày, trời dễ chịu hơn tháng 1–2, hợp người đi lần đầu.
- Bán đảo Kola: cuối mùa cực quang, ngày dài ra, đêm ngắn dần.
- Đường sắt xuyên Xi-bê-ri-a (Trans-Siberian): chạy quanh năm, tháng 3 vẫn còn cảnh tuyết trắng.
Thông tin cho du khách: Mát-xcơ-va quanh 0°C, Baikal khoảng -5 đến -10°C. Tuyết bắt đầu tan nên đường lầy, cần giày chống nước. Nắng mạnh trên tuyết nên mang kính râm và kem chống nắng. Tàu Trans-Siberian nên đặt vé sớm, khoang 2 giường (SV) hoặc 4 giường (kupe) tiện cho khách nước ngoài.

THÁNG 4
- Thảo nguyên Kalmykia: hoa tulip nở rộ khoảng giữa đến cuối tháng 4, chỉ kéo dài chừng hai tuần. Elista có ngôi chùa Phật giáo lớn nhất châu Âu, rất mới lạ với khách Việt.
- Vành đai Vàng: đầu xuân, ít khách, giá dịch vụ dễ chịu.
- Kazan và đảo Sviyazhsk: thủ phủ Tatarstan, nơi Hồi giáo và Chính thống giáo cùng hiện diện; đảo có nhiều tu viện cổ.
- Dagestan, Derbent: thành cổ bên biển Caspi, di sản thế giới UNESCO.
Thông tin cho du khách: Mát-xcơ-va khoảng 5–10°C, Kalmykia khoảng 12–20°C, thời tiết hay đổi nên mang áo khoác mỏng và ô. Thời điểm hoa tulip thay đổi theo năm, nên hỏi lại đơn vị tổ chức ngay trước chuyến đi. Phụ nữ vào chùa, nhà thờ, nhà thờ Hồi giáo nên mang khăn trùm đầu hoặc khăn choàng và ăn mặc kín đáo. Dagestan nên đi theo tour có hướng dẫn viên địa phương.

THÁNG 5

- Du thuyền trên sông: mở mùa, hành trình nhiều ngày Mát-xcơ-va – Xanh Pê-téc-bua qua sông Volga, ghé các thị trấn cổ.
- Pskov, Izborsk, Pechory: pháo đài và tu viện cổ vùng Tây Bắc, yên bình.
- Kaliningrad: vùng đất tách biệt bên bờ Baltic, nổi tiếng với kiến trúc kiểu Đức cổ và đồ trang sức hổ phách.
- Kislovodsk, Pyatigorsk: thị trấn suối khoáng nghỉ dưỡng từ thời Nga hoàng.
- Ngày Chiến thắng (9/5): không khí kỷ niệm trang trọng ở Mát-xcơ-va và các thành phố lớn, hợp người yêu lịch sử.
Thông tin cho du khách: Mát-xcơ-va khoảng 15–20°C. Dịp 1–11/5 là kỳ nghỉ lễ, khách nội địa đông, vé tàu và khách sạn đắt, cần đặt sớm. Ngày 9/5 có thể hạn chế giao thông, đóng một số khu vực trung tâm và có kiểm tra an ninh, nên hỏi trước về lịch trình diễu hành và các hạn chế.

THÁNG 6
- Đêm trắng Xanh Pê-téc-bua: trời sáng gần như suốt đêm, kết hợp tốt với tour tham quan truyền thống.
- Karelia (Kizhi, Valaam, Ruskeala): vùng sông hồ phương Bắc. Kizhi có quần thể nhà thờ gỗ di sản UNESCO, Valaam là đảo tu viện linh thiêng, Ruskeala là mỏ đá cẩm thạch ngập nước.
- Kamchatka (từ cuối tháng): vùng Viễn Đông hoang sơ với núi lửa, mạch nước phun và gấu nâu.
- Ulan-Ude (Buryatia): có tượng đầu Lenin lớn nhất thế giới và các tu viện Phật giáo, gần gũi với khách Việt.
- Lễ hội Sabantuy (Tatarstan) hoặc Yiyin (Bashkortostan): lễ hội đồng quê, thưởng thức sữa ngựa lên men.
Thông tin cho du khách: Xanh Pê-téc-bua khoảng 18–22°C, đêm trắng đẹp nhất từ giữa tháng 6 đến đầu tháng 7. Do trời sáng, cần bịt mắt khi ngủ. Muỗi và mòng ở Karelia khá nhiều, nên mang thuốc xịt. Các cầu Neva nâng lên về đêm, nên hỏi giờ nâng cầu để ngắm và để tránh bị kẹt bên bờ sông khi về khách sạn. Giá phòng ở Xanh Pê-téc-bua tăng mạnh, cần đặt sớm.

THÁNG 7
- Quần đảo Solovki (Biển Trắng, tỉnh Arkhangelsk): quần thể tu viện, có thể ngắm cá voi trắng beluga.
- Kamchatka: vào cao điểm, lịch trình phong phú.
- Hồ Baikal mùa hè: đảo Olkhon là trung tâm văn hóa shaman của người Buryat; có tuyến đường sắt vòng quanh hồ.
- Tuva, Khakassia: văn hóa du mục, ở lều tròn, thăm gò mộ cổ, bia đá khắc, nghe hát họng.
- Elbrus, Dombay: đi cáp treo, leo núi nhẹ.
- Yakutia: vách đá hình cột trên sông Lena (UNESCO), đi bằng tàu du lịch mùa hè.
- Astrakhan: châu thổ sông Volga, ngắm chim, câu cá, đồng sen nở rộ.
- Altai: bắt đầu mùa du lịch, có thảo nguyên cao, núi tuyết, hồ Teletskoye.
Thông tin cho du khách: Mát-xcơ-va khoảng 22–25°C, Astrakhan có thể trên 35°C, nước Baikal chỉ khoảng 10–16°C nên ít người tắm. Nên mang áo mưa nhẹ, kem chống nắng, thuốc chống côn trùng (kể cả bọ ve ở Siberia, tránh đi vào bụi rậm). Vé máy bay và chỗ ở các điểm xa cần đặt từ 3–6 tháng trước.

THÁNG 8
- Kamchatka, Baikal, Karelia, Sakhalin và quần đảo Kuril: cảnh đẹp nhất và cũng đông nhất năm.
- Chukotka, Yamal: tìm hiểu các dân tộc bản địa và nghề chăn tuần lộc của người Nenets (xa và tốn kém).
- Arkhangelsk, Malye Karely: bảo tàng kiến trúc gỗ phương Bắc ngoài trời.
- Tobolsk: có kremlin bằng đá duy nhất ở Siberia (đi từ Tyumen).
- Altai: cuối tháng bắt đầu ngả vàng.
- Tàu phá băng đi Bắc Cực, quần đảo Franz Josef: chỉ đi được vào mùa này, chi phí rất cao.
Thông tin cho du khách: Kamchatka khoảng 12–17°C, thời tiết hay thay đổi, trực thăng và tour núi lửa dễ bị hoãn vì sương mù, nên dự phòng thêm 1–2 ngày. Các tuyến xa như Chukotka, Kuril, Franz Josef cần giấy phép đặc biệt, nên làm thủ tục sớm qua công ty tour.

THÁNG 9
- Altai mùa thu vàng (đẹp nhất): đường Chuysky Trakt, hồ Teletskoye, thảo nguyên Kosh-Agach.
- Kamchatka cuối mùa: ít khách, lá thu trên núi lửa, gấu bắt cá hồi.
- Vành đai Vàng: cảnh thu đẹp nhất quanh Mát-xcơ-va.
- Primorye (khu bảo tồn Lazovsky): tìm hiểu hổ Amur và thiên nhiên Viễn Đông.
- Bán đảo Kola: bắt đầu mùa cực quang, thời tiết còn dịu.
- Du thuyền sông: vẫn chạy tốt, giá thường mềm hơn mùa hè.
Thông tin cho du khách: Mát-xcơ-va khoảng 12–16°C, Altai khoảng 8–15°C, sáng tối lạnh. Nên mang áo khoác ấm, mũ, găng mỏng. Đây là thời điểm giá bắt đầu giảm so với mùa hè, thích hợp cho khách muốn cân bằng giữa thời tiết đẹp và chi phí.

THÁNG 10
- Altai (cuối mùa), Vành đai Vàng, Kazan, Nizhny Novgorod, Kostroma, Plyos: thu muộn, phố cổ ven sông Volga vắng và yên tĩnh.
- Du thuyền sông: những chuyến cuối mùa, giá thấp nhất.
- Hồ Baikal: giai đoạn chuyển mùa, ít khách, giá thấp, một số cơ sở lưu trú vẫn mở.
- Vùng suối khoáng Kavkaz: mát mẻ, hợp nghỉ dưỡng.
Thông tin cho du khách: Mát-xcơ-va khoảng 5–8°C, hay mưa và có gió. Mang áo khoác chống nước, giày kín, ô. Trời tối sớm (khoảng 18h), nên sắp lịch tham quan ngoài trời vào buổi sáng và đầu giờ chiều. Nhiều khu nghỉ ven hồ, ven sông đóng cửa theo mùa, cần xác nhận trước.

THÁNG 11
- Bán đảo Kola: vào mùa săn cực quang chính, tuyết bắt đầu phủ.
- Hồ Baikal: băng đang hình thành, chưa an toàn; tour băng thường từ cuối tháng 12.
- Veliky Ustyug, Vành đai Vàng: đón không khí Năm mới sớm.
- Mát-xcơ-va, Xanh Pê-téc-bua: mùa thấp điểm, giá tiết kiệm, hợp tour tham quan truyền thống.
Thông tin cho du khách: Mát-xcơ-va khoảng -1 đến 3°C, trời âm u, ít nắng. Bắt đầu cần áo ấm dày, mũ, khăn, găng. Ngày ngắn nên ưu tiên bảo tàng, nhà hát, ga tàu điện ngầm (Metro Mát-xcơ-va như bảo tàng nghệ thuật). Ngày 4/11 là Ngày Thống nhất Dân tộc, có kỳ nghỉ ngắn.

THÁNG 12
- Veliky Ustyug, Vành đai Vàng: không khí Năm mới nhộn nhịp, rất đông khách.
- Bán đảo Kola: săn cực quang, trượt tuyết, ngày cực ngắn.
- Sochi, Krasnaya Polyana, Elbrus: chính thức vào mùa trượt tuyết.
- Mát-xcơ-va, Xanh Pê-téc-bua dịp Giáng sinh và Năm mới: chợ Giáng sinh, phố xá trang hoàng rực rỡ, giá cao nhất năm.
Thông tin cho du khách: Mát-xcơ-va khoảng -5 đến -8°C. Người Nga đón Giáng sinh Chính thống giáo vào ngày 7/1, nên không khí lễ hội kéo dài đến đầu tháng 1. Cuối tháng 12 đến đầu tháng 1 giá và nhu cầu đều rất cao, cần đặt vé, phòng, bàn nhà hàng trước 2–3 tháng. Đêm giao thừa nhiều nơi đóng cửa sớm hoặc chỉ nhận khách đặt trước.

ĐIỂM ĐẾN ĐI QUANH NĂM
Mát-xcơ-va, Xanh Pê-téc-bua, các thị trấn Vành đai Vàng và đường sắt xuyên Xi-bê-ri-a.

LƯU Ý CHUNG CHO DU KHÁCH VIỆT NAM

- Kiểm tra quy định visa và thời hạn hộ chiếu trước khi đặt tour, vì quy định có thể thay đổi.
- Nên mang theo tiền mặt dự phòng và cài sẵn ứng dụng dịch, vì không phải nơi nào cũng có người nói tiếng Anh. Thanh toán bằng thẻ quốc tế có thể gặp hạn chế, nên hỏi trước cách thanh toán tiện nhất.
- Đồ ăn: Việt Nam có thể mang theo một ít gia vị, mì gói cho các tuyến xa, nhưng cần lưu ý quy định hải quan về thực phẩm.
- Mua bảo hiểm du lịch, nhất là với các tuyến mạo hiểm, vùng xa hoặc trượt tuyết.
- Giữ bản sao hộ chiếu, visa và đăng ký nhập cảnh trong suốt chuyến đi.

12/10/2026

🇷🇺🇻🇳 NGA MIỄN VISA CHO CÔNG DÂN VIỆT NAM: CƠ HỘI MỚI CHO DU LỊCH HAI NƯỚC

Từ ngày 15/10/2026 đến hết ngày 15/10/2027, công dân Việt Nam mang hộ chiếu phổ thông được nhập cảnh Nga không cần visa, lưu trú tối đa 30 ngày mỗi lần, theo các điều kiện quy định.

✈️ Với du khách Việt Nam, việc bỏ thủ tục xin visa giúp tiết kiệm thời gian, chi phí và thuận tiện hơn khi lên kế hoạch khám phá Moskva, Saint Petersburg hay các thành phố Vành đai Vàng.

🏛️ Với ngành du lịch Nga, chính sách này mở ra cơ hội thu hút thêm khách Việt, phát triển tour văn hóa, lịch sử, nghỉ dưỡng và mua sắm. Các công ty lữ hành, khách sạn, hướng dẫn viên và phiên dịch cũng có thể hưởng lợi.

🌏 Tuy nhiên, miễn visa mới chỉ là bước đầu. Để thu hút khách thực sự, vẫn cần đường bay thuận tiện, giá tour hợp lý và dịch vụ phù hợp với nhu cầu của du khách.

Một năm miễn visa là cơ hội để doanh nghiệp hai nước mở rộng hợp tác, thúc đẩy giao lưu văn hóa và đưa du lịch Nga – Việt Nam phát triển hơn nữa.

08/10/2026

Hệ thống ăn uống công cộng thời kỳ Liên Xô

Bữa trưa văn phòng hiện đại với món súp khai vị, món chính ăn kèm khoai tây hoặc mì ống, nước hoa quả và bánh ngọt có nguồn gốc trực tiếp từ những suất ăn trọn gói thời kỳ Liên Xô, thuộc hệ thống ăn uống công cộng. Hệ thống này không chỉ bao gồm cơ sở vật chất như nhà ăn, quán cà phê, nhà hàng, nồi niêu hay bàn ghế, mà còn mang một giá trị phi vật thể to lớn từ các công thức nấu ăn, tư duy đào tạo đầu bếp, nguồn nguyên liệu đặc thù nhằm tạo ra cuộc cách mạng thực sự trong đời sống. Trước cách mạng, văn hóa ẩm thực xa hoa chỉ dành cho giới thượng lưu tại các nhà hàng đắt đỏ. Ngay sau khi chính quyền Xô viết được thành lập vào cuối tháng mười năm 1917, một sắc lệnh về việc xây dựng mạng lưới nhà ăn và quán trà tại các thành phố đã được ký kết. Bản thân nhà lãnh đạo Lê-nin rất coi trọng chế độ ăn uống khoa học, từng hướng dẫn chi tiết cách nấu cháo ngon cho binh sĩ và tìm hiểu các nghiên cứu dinh dưỡng phương Tây. Nhiệm vụ hàng đầu thời kỳ đầu sau cách mạng là nuôi sống công nhân và binh sĩ. Nhiều nhà hàng sang trọng trước đây ở Moskva và các thành phố lớn đã biến thành nhà ăn công cộng giá rẻ. Đối với nhiều người thời bấy giờ, đây là nơi duy nhất họ có thể ăn no, bởi ở nhà họ hầu như không có gì ngoài những mẩu bánh mì khô hay cá trích muối cũ kỹ.

Đến những năm 1920, trong thời kỳ Chính sách kinh tế mới, tài sản tư nhân nhỏ và vừa được phép hoạt động, dẫn đến sự xuất hiện của các nhà hàng tư nhân dành cho giới kinh doanh mới giàu. Tuy nhiên, phân khúc này chỉ phục vụ một bộ phận rất nhỏ do mức lương của công nhân, bác sĩ hay giáo viên thông thường không thể chi trả nổi. Để đối trọng với văn hóa ăn uống xa hoa cũ, chính quyền đã thúc đẩy lý thuyết và thực tiễn mới về ăn uống xã hội chủ nghĩa với khẩu hiệu giải phóng phụ nữ khỏi gông cùm của công việc bếp núc để họ có thể tham gia lao động sản xuất. Hệ thống các nhà máy bếp ăn ra đời, chuyên sản xuất các món ăn chế biến sẵn hoặc bán thành phẩm. Nhà máy bếp ăn đầu tiên mở cửa vào năm 1925 tại thành phố Ivanovo-Voznesensk với trang thiết bị nhập khẩu từ Đức, phục vụ hàng nghìn suất ăn mỗi ngày. Hệ thống này phát triển nhanh chóng tại các thành phố lớn, mang lại chế độ ăn uống văn minh, sạch sẽ, bảo đảm vệ sinh dịch tễ và giúp giảm đáng kể tỷ lệ mắc bệnh đường ruột.

Vào năm 1930, Viện Nghiên cứu Dinh dưỡng được thành lập để xây dựng thực đơn cho người lao động trên cơ sở khoa học nghiêm ngặt. Việc tính toán hàm lượng calo cho thực đơn trở thành một mặt trận thi đua quan trọng, thậm chí được công bố trên trang nhất của báo Sự Thật. Người dân được chia thành năm nhóm theo tính chất lao động để phân phối lượng năng lượng phù hợp: lao động trí óc nhận 1400 calo mỗi ngày, lao động tay chân nhẹ nhận 1600 calo, lao động trung bình nhận 2000 calo, lao động nặng nhận 2200 calo, còn những người thợ mỏ và công nhân luyện kim nhận mức tối đa từ 2500 calo trở lên. Những công nhân đi đầu trong sản xuất còn được phục vụ tại các phòng ăn riêng biệt сó khăn trải bàn trắng, bát đĩa đẹp, và có thể đặt đồ ăn mang về nhà. Giáo sư Manuil Pevzner, chuyên gia dinh dưỡng hàng đầu, đã loại bỏ các loại gia vị và nước sốt đậm đặc vì cho rằng chúng có hại cho cơ thể, hướng tới những món ăn có hương vị trung tính nhưng đầy đủ chất bổ dưỡng. Ông cũng chính là người phát minh ra chế độ ăn kiêng theo số và thực đơn suất ăn trọn gói gồm ba món quen thuộc.

Năm 1934, Anastas Mikoyan trở thành người đứng đầu ngành công nghiệp thực phẩm. Năm 1936, ông được cử sang Mỹ để nghiên cứu các phương pháp и công nghệ ăn uống hiện đại nhằm áp dụng tại Liên Xô. Trong chuyến đi kéo dài hai tháng, Mikoyan đã mang về hàng loạt cải tiến, từ máy làm lạnh công nghiệp, quy trình sản xuất sốt mayonnaise cho đến sữa đặc đóng hộp. Ông đặc biệt chú ý đến món bánh kẹp thịt kiểu Mỹ và cải tiến thành món thịt băm ăn kèm bánh mì, thúc đẩy dây chuyền sản xuất hàng trăm nghìn miếng thịt băm mỗi ngày tại nhà máy thực phẩm mang tên ông ở Moskva. Mikoyan cũng nhập khẩu công nghệ nướng bánh mì quy mô công nghiệp, mở rộng sản xuất các loại nước ép cà chua và nước ép táo để thay thế nước cam vốn không phù hợp với khí hậu trong nước, đồng thời từ chối sản xuất nước giải khát có ga của Mỹ để thay bằng các loại nước chanh truyền thống tốt cho sức khỏe. Năm 1939, cuốn sách về món ăn ngon và bổ dưỡng do Mikoyan làm chủ biên được xuất bản, trở thành cẩm nang ẩm thực kết hợp giữa các món ăn truyền thống của các dân tộc Liên Xô và phương pháp tiếp cận xã hội chủ nghĩa mới, đạt số lượng in hơn tám triệu bản.

Hệ thống ăn uống công cộng thời kỳ này bao gồm nhà hàng, quán cà phê, nhà ăn và các cửa hàng ăn nhanh. Các nhà hàng nổi tiếng ở Moskva như Aragvi, Praga, Metropol hay Arbat là nơi người dân đến không chỉ để ăn mà còn để trải nghiệm sự sang trọng hoặc tổ chức các sự kiện lớn. Chi phí cho một bữa tối tại đây khá đắt đỏ, và việc vào được nhà hàng thường phụ thuộc vào những người gác cửa, dẫn đến việc người dân phải xếp hàng dài hoặc đưa tiền bồi dưỡng để được ưu tiên. Một đặc điểm độc đáo thời bấy giờ là khách hàng không thể ngồi riêng lẻ mà phải chia sẻ bàn ăn bốn chỗ với những người lạ để tối ưu hóa hiệu suất sử dụng chỗ ngồi theo quy định. Ngược lại, các quán cà phê là không gian để trò chuyện và gặp gỡ bạn bè, phục vụ cà phê kèm kem, sô-cô-la đánh bông, bánh xèo nhân phô mai hoặc rượu nhẹ với mức giá phải chăng. Các nhà ăn công cộng chính là nền tảng cốt lõi của hệ thống, phát triển từ hình thức có người phục vụ sang hình thức tự phục vụ từ cuối những năm 1930 dưới sự thúc đẩy của Mikoyan. Sau chuyến thăm Mỹ năm 1959 của nhà lãnh đạo Nikita Khrushchev, mô hình tự phục vụ lấy khay chọn đồ ăn đã được triển khai rộng rãi tại tất cả các trường học, nhà máy, xí nghiệp và trên các tuyến phố với mức giá rất bình dân, giúp người lao động và học sinh dễ dàng có được bữa ăn no chỉ với vài chục xu.

Nền ẩm thực công cộng Liên Xô mang tính chất đại chúng hóa, đơn giản nhưng giàu dinh dưỡng với các món chủ đạo như thịt băm ăn kèm khoai tây nghiền hoặc mì ống, cá luộc hoặc cá rán kèm cơm hoặc lúa mạch, cùng các món sa lát trộn sốt mayonnaise. Hệ thống cũng chứng kiến sự hòa quyện giữa ẩm thực của các dân tộc khác nhau, tích hợp món súp củ cải đỏ của Ucraina, món thịt nướng của vùng Kavkaz, món cơm rang của Trung Á thành một thực đơn chung thống nhất. Một ví dụ tiêu biểu cho sự chuyển đổi này là món sa lát nổi tiếng vốn có công thức gốc xa hoa thời Sa hoàng với thịt gà rừng và đuôi tôm đã được đầu bếp khách sạn Moskva cải biên vào năm 1939 bằng cách thay bằng thịt gà, cà rốt luộc, đậu xanh và sốt mayonnaise công nghiệp, và sau này được thay thế bằng xúc xích để trở thành món ăn quen thuộc của mọi gia đình.

Vào ngày 26 tháng mười năm 1976, chính quyền chính thức áp dụng quy định ngày cá trên toàn quốc vào các ngày thứ năm hằng tuần, yêu cầu tất cả các nhà ăn công cộng chỉ phục vụ các món ăn từ cá hoặc hải sản. Quy định này từng xuất hiện ngắn ngủi vào năm 1932 do thiếu hụt thịt và để cải thiện sức khỏe người dân, sau đó được khôi phục nhằm giải quyết lượng hải sản đánh bắt khổng lồ từ các đoàn tàu đánh cá đại dương lớn của Liên Xô. Dù ban đầu người dân và các nhà bếp còn lúng túng trong cách chế biến các loại cá biển mới dẫn đến hương vị chưa hoàn hảo, nhưng dần dần cá đã trở thành một nguồn thực phẩm bổ dưỡng, giá rẻ và phổ biến đối với mọi nhà. Bên cạnh đó, xúc xích và kem luôn là những biểu tượng đặc biệt của ngành thực phẩm. Xúc xích bác sĩ với công thức nghiêm ngặt gồm thịt bò, thịt lợn ngon, trứng và sữa được tạo ra để phục vụ những người cần phục hồi sức khỏe, dù về sau có những giai đoạn khan hiếm dẫn đến việc bổ sung thêm tinh bột. Kem Liên Xô, đặc biệt là các loại kem cốc giấy, kem que phủ sô-cô-la, được sản xuất theo tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia rất khắt khe từ năm 1941, hoàn toàn không có chất bảo quản hay phẩm màu nhân tạo, trở thành huyền thoại trong ký ức của nhiều thế hệ nhờ hương vị tự nhiên đặc trưng.

Mặc dù hệ thống ăn uống công cộng đôi khi trở thành mục tiêu châm biếm trên báo chí về những thiếu sót như sự thô lỗ của nhân viên, tình trạng hụt suất ăn hay việc bòn rút nguyên liệu của nhà bếp mang về nhà, nhưng những người làm việc trong ngành này luôn được tôn trọng vì họ giữ chìa khóa tiếp cận nguồn thực phẩm quý giá. Hệ thống này cũng đã rèn luyện nên nhiều thế hệ đầu bếp và nhà quản lý xuất sắc, những người sau này đã chuyển mình thành các chủ nhà hàng thành công trong kỷ nguyên mới, khép lại một chương lịch sử độc đáo về văn hóa ẩm thực tập thể của một thời đại đã qua.

08/10/2026

Nhắc đến những bức tranh mùa thu nổi tiếng của nước Nga, người ta khó có thể bỏ qua “Mùa thu vàng” của Isaac Levitan.

Levitan vốn đặc biệt yêu mùa thu và đã dành rất nhiều tác phẩm để ghi lại vẻ đẹp của mùa này. Nhưng trong số đó, “Mùa thu vàng”, được ông vẽ năm 1895, vẫn là bức tranh nổi tiếng và được yêu thích nhất.

Trước mắt người xem là một ngày thu trong trẻo, đầy nắng, khi cảnh vật đang ở độ rực rỡ nhất. Những tán cây phủ đầy sắc vàng, sắc cam. Bầu trời xanh trong trải rộng trên dòng sông. Không một gợn gió. Thiên nhiên như đang chậm lại trước khi bước vào giấc ngủ mùa đông, để lộ vẻ đẹp vừa yên bình vừa rộng lớn.

Levitan cố ý chọn một góc nhìn rộng để người xem cảm nhận được không gian mênh mông của cảnh vật. Phía xa là những cánh đồng đã thu hoạch và vài mái nhà làng quê. Xa hơn nữa là rừng cây, rồi đến đường chân trời. Cảnh sắc cứ thế trải dài hút tầm mắt.

Bức tranh mang một cảm giác rất nhẹ nhàng và thư thái. Nhìn vào đó, người xem như được đứng bên một dòng sông nhỏ yên ả trong một ngày nắng đẹp, trở về hơn 120 năm trước.

“Mùa thu vàng” còn phảng phất một câu chuyện tình. Người ta cho rằng Levitan đã lấy cảm hứng để vẽ bức tranh này từ mối tình với Anna Nikolaevna Turchaninova. Bà đến sống tại điền trang Gorka và tại đây quen Levitan. Cũng trong khoảng thời gian ấy, họa sĩ liên tiếp sáng tác những bức tranh tươi sáng, vui tươi, phần nào phản ánh tâm trạng đang lên của ông.

Cảm hứng đến mạnh đến mức Levitan thậm chí quên cả lời hẹn đến thăm họa sĩ Vasily Polenov. Trong một bức thư, ông viết:

“Tôi đã định đến thăm ông, Vasily ạ, nhưng rồi chẳng hiểu sao, đúng lúc ấy tôi lại thấy thôi thúc mãnh liệt muốn làm việc. Tôi bị cuốn vào đó, và thế là đã cả tuần nay, ngày nào cũng không rời khỏi giá vẽ… Nhưng cũng nhờ bắt tay vào làm việc mà thần kinh tôi bình tĩnh hơn, và thế giới dường như cũng bớt khắc nghiệt đi.”

Giới nghiên cứu nghệ thuật đánh giá rất cao “Mùa thu vàng” của Levitan. Nhà nghiên cứu Alexey Fyodorov-Davydov từng nhận xét rằng bức tranh gây ấn tượng mạnh bởi cảm xúc dồi dào và vẻ đẹp được thể hiện rõ qua sự rực rỡ của màu sắc, đặc biệt là những gam vàng tươi sáng, đầy sức sống.

08/10/2026

Boris Kustodiev – “Mùa thu ở tỉnh lẻ. Uống trà”, 1926, Phòng trưng bày Tretyakov

Bức tranh đưa ta về một thành phố tỉnh lẻ với cuộc sống bình lặng, ngày qua ngày vẫn diễn ra theo nhịp quen thuộc. Trời thu còn ấm, nắng vàng dịu nhẹ, người dân thong thả ra phố dạo chơi, tận hưởng những ngày đẹp trời.

Ở góc dưới bức tranh, hai bà lái buôn phốp pháp đang ngồi bên chiếc ấm samovar, vừa uống trà vừa chuyện trò. Chẳng có gì vội vã, họ cứ thong thả ngồi với nhau, nhâm nhi tách trà và tận hưởng một ngày thu đẹp trời.

Trên bàn bày đủ thứ bánh trái và hoa quả theo mùa. Nổi bật nhất là quả dưa hấu đỏ au nằm giữa bàn, khiến cả mâm trà càng thêm rực rỡ.

Mùa thu trong tranh Kustodiev lúc nào cũng đầy ánh sáng, hơi ấm và cảm giác no đủ. Màu sắc tươi tắn, rực rỡ đến mức nhìn vào tranh, người ta dễ muốn bước ngay vào khung cảnh ấy, ngồi xuống bên những bà lái buôn và cùng thưởng trà.

Vì sao Kustodiev lại thường vẽ những bà lái buôn như vậy? Bởi sau Cách mạng, cuộc sống vô cùng khó khăn. Khắp nơi là cảnh đổ nát, đói rét. Gia đình họa sĩ cũng lâm vào cảnh túng thiếu, đến mức ông phải bán dần những món đồ trong nhà. Bản thân Kustodiev khi ấy đã mắc bệnh nặng và phải ngồi xe lăn suốt 15 năm.

Trong một bức thư gửi đạo diễn sân khấu Vasily Luzhsky, ông viết: “Cuộc sống ở đây chẳng dễ dàng gì, vừa lạnh vừa đói, đi đâu cũng chỉ nghe người ta nói chuyện ăn uống, chuyện bánh mì… Tôi ở nhà, tất nhiên vẫn làm việc, cứ làm việc mãi, thế thôi, chẳng có gì mới.”

Những bà lái buôn tròn trịa trong tranh trở thành hình ảnh của một cuộc sống đủ đầy, yên ổn mà Kustodiev luôn hướng tới. Họ như những nhân vật bước ra từ thế giới cổ tích, nơi mọi thứ đều chậm rãi, hài hòa và đẹp đẽ. Đắm mình vào thế giới ấy, Kustodiev có thể tạm quên đi bệnh tật, đói rét và những nhọc nhằn của cuộc sống.

Kustodiev lớn lên ở Astrakhan, một thành phố tỉnh lẻ, nên nhiều hình ảnh trong tranh bắt nguồn từ ký ức tuổi thơ của ông. Những năm cuối đời, bệnh tật khiến ông gần như không thể ra khỏi nhà. Ông phải dựa vào trí nhớ để vẽ lại những con phố, con người và cảnh sinh hoạt mà mình từng biết. Những gam màu tươi sáng, rực rỡ càng khiến thế giới trong tranh trở nên sống động và đầy sức sống.

Những bà lái buôn của Kustodiev vì thế không chỉ là những nhân vật trong tranh. Họ gợi lên cả một thế giới tỉnh lẻ nước Nga xưa: cuộc sống chậm rãi, yên ả, phố xá vắng vẻ, ngày tháng cứ thế trôi qua trong sự bình thản.

04/10/2026

Hôm nay là thứ Bảy, nên cùng ngắm bức tranh "Ngày thứ Bảy" 😊.

Năm 1964, họa sĩ Yuri Kugach đã ghi lại một buổi tối bình dị ở làng quê Nga. Thời ấy, thứ Bảy gần như luôn là ngày đi tắm hơi. Theo phong tục, phụ nữ vào nhà tắm trước, rồi về nhà chải tóc, thay quần áo sạch và quây quần bên bàn ăn. Đó chính là khoảnh khắc được ông đưa vào tranh.

Trong tranh không có người đàn ông nào, có lẽ họ vẫn còn ở nhà tắm. Trong căn nhà chỉ còn bầu không khí yên ả, ấm áp. Việc nhà đã xong, cả gia đình sắp cùng nhau uống trà và tận hưởng một buổi tối thư thả.

Yuri Kugach sáng tác nhiều tác phẩm lấy cảm hứng từ ngôi làng Maly Gorodok ở tỉnh Tver, nơi ông có căn nhà nghỉ. Vì thế, những người xuất hiện trong bức tranh rất có thể chính là dân làng.

Hiện nay, bức tranh "Ngày thứ Bảy" được lưu giữ tại Phòng trưng bày Tranh tỉnh Tver.

04/10/2026

Nhà thờ Isaakievsky - Công trình kiến trúc tuyệt đẹp của Sankt Peterburg

Nằm ở trung tâm Sankt Peterburg, nhà thờ Isaakievsky vươn cao trên bầu trời thành phố với mái vòm mạ vàng lộng lẫy, trở thành một trong những hình ảnh nổi tiếng nhất của nước Nga. Đây không chỉ là một nơi thờ phụng đơn thuần mà còn là một bảo tàng nghệ thuật quý giá vô cùng, một công trình kỹ thuật xuất sắc của thế kỷ 19 và là một trong 4 nhà thờ mái vòm lớn nhất thế giới.

Chuyện xây dựng nhà thờ gắn liền với vua Pyotr I. Ông sinh ngày 30 tháng 5, đúng ngày nhà thờ tôn vinh Thánh Isaakiy Dalmatsky. Vì vậy, nhà vua đã chọn vị thánh này làm người bảo hộ cho mình và quyết định dựng một nhà thờ mang tên ông ngay tại thành phố mới lập bên sông Neva.

Trước khi công trình đồ sộ ngày nay ra đời, từng có 3 nhà thờ Isaakievsky khác nhau được dựng lên ở những chỗ gần đó. Công trình đầu tiên chỉ là một nhà thờ gỗ nhỏ dựng năm 1707, nơi Pyotr I làm lễ cưới với vợ là Ekaterina I. Do thời tiết khắc nghiệt và nền đất yếu sát bờ sông, các nhà thờ đầu tiên nhanh chóng hư hỏng hoặc bị cháy, sét đánh. Đến thời Ekaterina II và vua Pavel I, nhà thờ thứ 3 được xây bằng đá cẩm thạch nhưng làm xong vội vã bằng gạch đỏ, khiến vẻ ngoài trông lệch lạc, không đẹp mắt.

Thấy công trình thứ 3 không xứng với vẻ nguy nga của kinh đô đế quốc, vua Aleksandr I quyết định cho xây mới hoàn toàn. Cuộc thi thiết kế đã thu hút nhiều tên tuổi lớn, nhưng người được chọn lại là một kiến trúc sư trẻ người Pháp tên Ogust Monferran. Ông mang đến 24 bản vẽ phác thảo theo nhiều phong cách khác nhau, khiến nhà vua ưng ý hoàn toàn.

Việc xây nhà thờ Isaakievsky kéo dài tới 40 năm, từ năm 1818 đến năm 1858, trải qua 3 đời vua là Aleksandr I, Nikolai I và Aleksandr II. Đây là một hành trình gian nan, đòi hỏi những cách làm kỹ thuật chưa từng có trong lịch sử xây dựng thời đó.

Do nền đất của Sankt Peterburg là vùng đầm lầy vô cùng mềm yếu, việc gia cố móng là thử thách lớn đầu tiên. 40000 người thợ đã làm việc liên tục để đóng 10762 cọc gỗ thông ngâm nhựa sâu xuống lòng đất. Việc đặt nền móng kéo dài suốt 5 năm trước khi những viên đá đầu tiên của phần thân được đặt xuống.

Điểm đặc biệt nhất trong lúc xây dựng là việc dựng 48 cột đá granite nguyên khối quanh các cổng vào lớn. Mỗi cột đá nặng 114 tấn, được xẻ từ các mỏ đá ở Piterlakhti thuộc Phần Lan, sau đó chở bằng xà lan chuyên dùng về Sankt Peterburg. Điểm độc đáo trong cách làm của Ogust Monferran là ông cho dựng toàn bộ các cột đá khổng lồ này trước khi xây tường nhà thờ. Bằng hệ thống giàn giáo gỗ và tời máy phức tạp, mỗi cột đá được nâng đứng thẳng chỉ trong khoảng 45 phút trước sự thán phục của đông đảo dân chúng và giới kiến trúc.

Mái vòm to lớn của nhà thờ Isaakievsky cũng là một thành tựu kỹ thuật xuất sắc. Để giảm sức nặng lên phần móng và tường, Ogust Monferran không dùng đá hay gạch thường mà làm khung mái vòm bằng sắt đúc và thép nhẹ, kèm các bình gốm rỗng xếp bên trong để cách âm và giảm trọng lượng. Phía ngoài, mái vòm được mạ một lớp vàng ròng rực rỡ. Việc mạ vàng dùng hỗn hợp thủy ngân và vàng, tạo ra hơi độc khiến hàng chục người thợ thời đó phải trả giá bằng sức khỏe và cả tính mạng. Tổng cộng đã có hơn 100 kg vàng ròng được dùng để phủ lên mái vòm, giúp công trình lấp lánh rực rỡ dưới ánh mặt trời và không bị xỉn màu qua năm tháng.

Không gian bên trong nhà thờ Isaakievsky là một thế giới nghệ thuật lộng lẫy và choáng ngợp. Tường và sàn nhà thờ được lát bằng nhiều loại đá cẩm thạch quý hiếm. Các cột đá trang trí vách thờ được phủ bằng đá malakhit xanh lá cây và đá lazurit xanh lam thẫm, tạo nên sự tương phản sang trọng.

Do khí hậu ẩm ướt của Sankt Peterburg làm ảnh hưởng đến các bức tranh vẽ bằng sơn dầu thường, các nghệ sĩ đã chuyển sang cách ghép đá và thủy tinh màu. Hàng triệu mảnh thủy tinh nhỏ lấp lánh được ghép tỉ mỉ để dựng lại các hình ảnh thánh quan trọng, giữ nguyên vẹn màu sắc qua hàng thế kỷ. Bức cửa sổ kính màu khổng lồ ở gian thờ chính vẽ hình Chúa Kitô sống lại cũng là một điểm nhấn nghệ thuật phương Tây hiếm gặp trong một công trình Chính thống giáo.

Trên các bức chạm nổi ngoài cổng, kiến trúc sư Ogust Monferran đã để lại một chi tiết vô cùng thú vị. Ở góc chạm nổi phía tây, giữa các vị thánh và nhân vật lịch sử, hình ảnh chính vị kiến trúc sư được khắc khiêm tốn, tay cầm mô hình thu nhỏ của nhà thờ Isaakievsky. Ông đã dành trọn tuổi trẻ và sự nghiệp cho công trình này và qua đời chỉ vài tuần sau khi nhà thờ chính thức khánh thành.

Trải qua nhiều biến động lịch sử, từ cuộc Cách mạng năm 1917 đến đợt phong tỏa Leningrad khốc liệt trong Thế chiến 2, nhà thờ Isaakievsky vẫn đứng vững. Trong chiến tranh, mái vòm vàng rực rỡ từng được sơn xám để tránh làm mục tiêu cho máy bay và pháo binh đối phương, còn không gian dưới lòng đất trở thành nơi cất giữ an toàn hàng nghìn cổ vật quý giá được đưa đi từ các cung điện gần đó.

Ngày nay, nhà thờ Isaakievsky vừa là một bảo tàng lịch sử kiến trúc nổi tiếng, vừa là nơi diễn ra các buổi lễ tôn giáo trang trọng. Hành lang cột đá bao quanh chân mái vòm ở độ cao 43 m là điểm ngắm toàn cảnh thành phố Sankt Peterburg tuyệt đẹp, thu hút hàng triệu lượt khách tham quan mỗi năm. Nhà thờ Isaakievsky không chỉ là niềm tự hào của Sankt Peterburg mà còn là bằng chứng sống động cho tài năng, nghị lực và óc sáng tạo vượt thời gian của con người.

24/09/2026

Họa sĩ Savrasov có tài tìm thấy vẻ ấm áp ở những góc nhỏ mà đôi khi ta chẳng mấy để ý. 🌿

Một ngôi nhà nhỏ. Buổi sớm. Những tia nắng đầu tiên của mùa xuân.

Thoạt nhìn, cảnh vật thật bình thường. Nhưng càng ngắm bức «Ngôi nhà nhỏ ở tỉnh lẻ. Mùa xuân» của Savrasov, người ta lại càng muốn bước vào khoảng sân yên ả ấy. ✨

Cửa sổ mở rộng. Gà mẹ dẫn đàn con đi quanh sân. Một con mèo rón rén trên mái nhà. Trong chiếc lồng nhỏ là chú chim hoàng yến. Ánh nắng len qua những đám mây.

Có cảm giác như Savrasov chỉ tình cờ dừng lại, đứng đó một lúc và ngắm nhìn cuộc sống quanh mình.

Ông không cần tìm đến những cảnh sắc hùng vĩ hay ngoạn mục. Điều ông quan tâm là những gì rất đỗi quen thuộc: mầm xanh đầu mùa, không khí mùa xuân, ánh nắng vừa ló ra sau mây, tiếng chim trong vườn. 🌼

Có lẽ vì thế mà bức tranh mang một vẻ ấm áp đến lạ.

Để tạo nên không khí ấy, Savrasov chẳng cần một phong cảnh đặc biệt. Chỉ một góc nhỏ bình dị nơi tỉnh lẻ cũng đã đủ để làm nên một bức tranh đầy sức sống.

Bức tranh được vẽ năm 1878 và hiện được lưu giữ tại Phòng trưng bày Tretyakov Quốc gia.

Hành tinh Nga

13/10/2026

12/10/2026

08/10/2026

08/10/2026

08/10/2026

04/10/2026

04/10/2026

24/09/2026

Address

Website

Alerts

Contact The Business

Shortcuts

Share

Category

Listing takedown request