05/04/2015
Theo truyền thống, vào mỗi dịp từ ngày 13 đến ngày 16 tháng 2 âm lịch, ngư dân thị trấn Sông Đốc đều tưng bừng tổ chức lễ “Nghinh Ông”. Đây được xem là nét văn hóa tín ngưỡng của ngư dân vùng biển nơi đây với ý nghĩa nhân văn sâu sắc là biết ơn người cưu mang giúp đỡ mình trong cơn nguy hiểm giữa biển khơi. Bên cạnh đó, đây cũng là dịp cầu nguyện cho mưa thuận gió hòa, làm ăn phát đạt, quốc thái, dân an. Đồng thời, lễ hội cũng là cơ hội để những người dân địa phương tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao, trò chơi dân gian truyền thống nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết, giúp đỡ lẫn nhau trong cuộc sống cũng như mỗi lần cùng nhau vươn khơi bám biển.
Năm nay, ngày 15 âm lịch (nhằm ngày 3/4) được chọn là ngày lễ chính để tổ chức lễ Nghinh Ông. Phần lễ được tổ chức rất trang trọng với nhiều nghi thức mang đậm nét văn hóa dân gian. Trước giờ ra biển Nghinh Ông buổi lễ chính tại chánh điện có đầy đủ các cung phi (là phụ nữ cao tuổi), cung nữ (các thiếu nữ) 12 nữ học trò lễ, 2 nữ cung hầu, 1 vị tướng quân trong tư thế oai phong cùng hàng chục quân sỹ đang đứng hầu.Bên ngoài sân lăng, những đoàn lân rất chuyên nghiệp múa may chào mừng giờ phút rước kiệu Ông tiến ra phía biển. Lúc này, dưới bến đã neo đậu sẵn tàu chủ là chiếc tàu lớn (hoặc 3 chiếc) được bầu chọn đi Nghinh Ông. Tàu trang hoàng dây cờ, băng rôn lộng lẫy nhất. Các nghi lễ chính diễn ra trên tàu này. Các tàu ghe khác cũng trang trí đẹp và đều mong khách lên tàu mình càng đông thì càng vui. Đoàn tàu xuất bến ra biển, rầm rộ và sôi động cả một vùng nước. Nếu gặp ông phun nước (ông “dội”) thì rước ông về ngay. Nếu không gặp thì chủ lễ đọc bài “Nguyện hương” và xin “keo”, khi nào xin được thì thỉnh ông về. Thường là ra tới vùng nước xanh xa bờ 5, 7 cây số. Về đến Vạn Lăng Ông mới tổ chức nghi thức tế lễ chính và thỉnh ông vào chánh điện an vị. Bà con và khách thập phương dâng cúng phẩm vật cũng như tham gia vào các hoạt động đờn cà tài tử tại đây cho đến khuya.
Ông Dương Văn Thế, Chánh Chủ Vạn Lăng Ông Nam Hải cho biết: “Dù lăng đã qua nhiều đời, cũng như nhiều lần di dời nhưng đến giờ vẫn giữ nguyên được truyền thống của ngành ngư nghiệp Cà Mau. Bên cạnh đó, tình yêu nghề và lòng quyết tâm bám biển luôn được người dân gìn giữ và phát huy đã vượt lên trên những thách thức, hiểm nguy của nghề đánh bắt, khai thác thủy sản xa bờ. Năm nay, ngư dân Sông Đốc rất phấn khởi khi chỉ xin một “keo” đã được thỉnh Ông về. Điều này càng làm cho ngư dân địa phương càng thêm phấn chấn trước những chuyến ra khơi sắp tới trong năm”.
Vào năm 1925, sau khi hay tin xác cá Ông trôi dạt vào Vàm Xoáy (Rạch Gốc, huyện Ngọc Hiển), ông Trần Hữu Định cùng ngư dân ở vùng Sông Đốc đã họp bàn cất miếu và thỉnh cốt Ông về thờ, sau đó các cụ mới tìm địa thế thuận lợi để xây lăng theo kiểu đình, miếu cổ xưa. Tròn 90 năm kể từ khi ngư dân thị trấn Sông Đốc tổ chức nghi lễ Nghinh Ông, cũng là từng ấy thời gian thị trấn Sông Đốc ngày một đổi thay, phát triển. Là một thị trấn ven biển Tây, với nhiều tiềm năng, thế mạnh về khai thác thuỷ sản. Trong những năm tiếp theo, thị trấn Sông Đốc ngày nay đã được quy hoạch để tiến lên thị xã, được xác định là đô thị động lực biển không những của tỉnh Cà Mau mà còn cả khu vực Đồng bằng sông Cửu Long./.
Tuyết Trinh