10/06/2016
THẮNG CỐ BẮC HÀ
Đến Bắc Hà, ngoài tham quan cảnh đẹp, bạn cũng đừng quên ghé chợ phiên thưởng thức món thắng cố trứ danh Tây Bắc. Nơi đây được mệnh danh là “cao nguyên trắng” vùng Tây Bắc, mỗi dịp xuân về, hoa mận nở trắng cả các triền đồi, triền núi, cũng như trong các vườn nhà dân. Chợ phiên Bắc Hà chỉ được họp duy nhất vào ngày chủ nhật hàng tuần. Đây là nơi đồng bào dân tộc thiểu số đến để mua, bán, gặp gỡ nhau. Với những nét văn hóa và sản phẩm đặc trưng vùng cao, chợ phiên luôn thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước khi có dịp ghé cao nguyên trắng. Nơi đây có nhiều đặc sản ngon, như thắng cố, mèn mén, phở chua, mận Tam Hoa...
Thắng cố là một món ăn của dân tộc Mông về sau được du nhập sang các dân tộc Kinh, Dao, Tày Thắng cố biến âm của tiếng Thoảng, cố theo tiếng H'Mông có nghĩa là "nồi nước". Thịt nấu thắng cố theo truyền thống là thịt ngựa về sau có thêm thịt bò, thịt trâu, và thịt lợn. Nhưng ngon nhất vẫn là món thắng cố ngựa. "Món thắng cố ngựa ra đời từ cách đây gần 200 năm khi người Mông, Tày, Nùng về Bắc Hà cư trú."
Tuy thế, cách nấu cũng rất đơn giản. Gia vị truyền thống gồm muối , thảo quả, địa điền nướng thơm, tán nhỏ, ướp vào thịt trước lúc đem xào. Khi món ăn chín kỹ, các thứ gia vị bổ trợ cho nhau tạo nên một thứ hương vị đặc trưng và quyến rũ. Điều ấn tượng với món ăn này là khi ăn, chảo vẫn để trên bếp đun, ăn đến đâu múc ra bát đến đó. Người ta sẽ hình dung món này như món lẩu những chỉ khác là múc ra bát. Ăn thắng cố phải ăn bằng bát to, mỗi người một đôi đũa gắp chung, không bát con, bên cạnh là một ống tre đựng ớt để chấm, chai rượu và mấy ống tre nhỏ để rót rượu uống như vậy mới đúng kiểu.
Gọi một bát thắng cố, nhâm nhi chén rượu ngô Bắc Hà hoặc rượu San Lùng, thứ rượu nồng ấm, thơm phức, được kết từ tinh hoa của núi rừng, bạn sẽ không chỉ được "no cái bụng", mà còn "say cái tình" của đồng bào các dân tộc vùng cao, những con người chất phác, thật thà, mến khách.
Người nào sành ăn Thắng cố vẫn nói."Thắng cố ngựa ngon nhất phải kể đến thắng cố chợ văn hóa Bắc Hà. Trước đây, chợ Bắc Hà chủ yếu là các lều quán tạm bợ được dựng lên, lợp rơm, không vách, người ta đặt chảo thắng cố ở chính diện lều, xung quanh có thể bày bán là những tấm ván, có quán không có bàn, lấy các viên gạch hay đá nhẵn thay ghế, tất cả mọi người ngồi quây quần bên chảo thắng cố. Món ăn từ đó trở nên gắn liền với đời sống vật chất, văn hóa, tinh thần của người Mông, Tày, Nùng Bắc Hà bao đời nay."