18/03/2015
5.22. Ẩm thực Phú Thọ
Phú Thọ có nhiều sản vật địa phương và món ngon
Bưởi Đoan Hùng
Đến với mảnh đất Phú Thọ linh thiêng của tổ tiên, lữ khách còn được thưởng thức đặc sản trái cây của nơi này. Đó là bưởi Đoan Hùng. Đã từ lâu giống bưởi này không chỉ nổi tiếng tại quê hương mà còn nức tiếng khắp Nam Bắc xa gần.
Đến đây, ai cũng muốn tìm mua cho mình vài trái bưởi để thưởng thức và đem làm quà biếu. So với các loại bưởi nối tiếng khác trong cả nước như bưởi Da xanh, bưởi Năm Roi, bưởi Diễn thì bưởi Đoan Hùng có chút khác biệt. Bưởi có quả hình cầu dẹt, quả chưa đầy 1 kg, chín màu vàng sáng, vỏ hơi héo, cùi mỏng, múi ráo, tôm mọng nước, màu trắng ngà, đặc trưng bởi hương vị thơm, ngon, ngọt, mát.
Trám om kho cá
Trám kho với cá, vị chua của trám ngấm vào làm cá mềm nục có vị giôn giốt chua, còn vị ngọt của tương, chất đạm của cá ngấm vào trám làm mất vị chát, giảm vị chua, miếng trám mang lại vị chua ngọt, béo bùi.
Trám có hai loại là trám đen và trám chua. Trám đen quả to như ngón tay cái, khi chín có mầu đen ánh, hình thoi dài, một đầu hơi nhọn, đem om, chấm với muối vừng, muối lạc ăn béo ngậy. Trám chua đem om kho cá là món ăn rất hấp dẫn.
Cua đồng Làng Lời - Lâm Thao
Cua đồng Lời vừa nhiều, vừa béo hiếm thấy. Xé mai ra, gạch cua đầy ắp, óng ánh màu vàng như sáp ong, mỡ cua vàng ngậy, thân cua trắng hồng.
Đơn cử các món ăn từ cua đồng của vùng đất này: canh cua nấu phở, miến; canh cua nấu chuối xanh, cua nấu canh rau ngót, cua nấu canh dọc mùng, rau đay; cua nấu canh mướp; cua nấu canh bí ngô, cua xào măng tây hoặc măng mai tươi, cua nấu giẩm, cua bấy tẩm bột rán; cua băm viên tẩm bột nướng chả; cua cuốn mỡ chài nướng; cua nấu dưa chua; nem cua. nấu riêu cua...
Tằm cọ Phú Thọ
Nếu như xôi cọ là món ẩm thực ngạt ngào hương đồi, hương rừng thì món tằm cọ lại hấp dẫn người thưởng thức bởi chất men say đậm đà của hương rừng, hương đất trong một sự giao hoà tinh tế.
Tằm cọ là món ăn đặc biệt và phải qua nhiều công đoạn chi tiết. Để thực hiện món tằm cọ thì vật dụng đầu tiên cần có là lò đất nung chứa than hoa đốt từ thân cây cọ già, nhìn lớp than hồng rực đượm màu lửa cũng đủ gợi lên những hấp dẫn, mời chào.
Xáo chuối Lâm Thao
(ngon nhất là ởVĩnh Tề thuộc xã Cao Xá)
Món xáo chuối là một món ăn dân dã song lại rất sang. Nó xuất hiện trong những bữa tiệc cưới, khao họ, đám giỗ… thậm chí cả đám hiếu cũng không thể thiếu món ăn này. Xáo chuối ăn ngon nhất khi còn nóng. Người ăn bị cuốn hút bởi mùi thơm lừng từ riềng tỏa ra, bởi vị ngọt của tương, chuối, xương và của tiết lợn. Sự kết hợp của năm nguyên liệu chính này cùng với vị đậm đà của gia vị đã làm nên một món ăn đặc trưng truyền thống của người dân quê hương đất Tổ. Bây giờ đời sống cao nhưng rất nhiều người vẫn nhớ và thích món ăn dân dã này.
Thịt chua Thanh Sơn
Thịt chua là một đặc sản nổi tiếng của người Mường vùng Thanh Sơn – Phú Thọ. Nếu ai đã từng thưởng thức chắc hẳn sẽ không quên hương vị đặc trưng của nó.
Thịt lợn để làm món thịt chua phải là loại lợn lửng được người Mường nuôi tự nhiên, quanh năm ăn củ và trái cây rừng. Loại lợn này thường chỉ nặng từ 15kg – 30kg, thịt ít mỡ và rất thơm, người ta sẽ chọn vùng nạc vai, nạc mông và nạc thăn đem thui chín cùng các loại lá thơm sau đó thái ra thành từng lát nhỏ, ướp cùng thính. Thính được làm từ bột ngô, bột gạo, bột đậu xanh rang vàng. Khâu rang thính phải đảm bảo được yêu cầu thính chín kỹ, vàng thơm và không bị cháy, sau đó xay nhỏ.
Ngoài ra còn có bánh Tai, Rau sắn, Rêu đá Thanh Sơn, cá sông Hồng, sông Lô,