01/12/2025
HUYỀN THOẠI BÀ PHI YẾN: TỪ TRUYỀN THUYẾT ĐẾN LỄ GIỖ THIÊNG LIÊNG" ✨
💓An Sơn Miếu hay còn gọi là Miếu Bà Phi Yến, đây là một di sản văn hóa dân gian tiêu biểu của Côn Đảo
🍀An Sơn Miếu là nơi thờ “Bà Phi Yến”, một phụ nữ “Trung trinh tiết liệt”, giàu lòng ái quốc, là tấm gương sáng cho hậu thế noi theo. Tương truyền, vào khoảng cuối thế kỷ XVIII, Bà theo Vua bôn đào ra Côn Đảo để tránh sự theo dõi của lực lượng đối kháng. Vì thất bại liên tục nên nhà Vua có ý định đưa Hoàng tử Hội An (tục gọi là Hoàng tử Cải) ra nước ngoài để cầu viện. Bà Phi Yến rất không hài lòng về việc này nên ngỏ lời khuyên can: “𝘝𝘪ệ𝘤 đ𝘢́𝘯𝘩 𝘯𝘩𝘢𝘶 𝘷𝘰̛́𝘪 đ𝘪̣𝘤𝘩 𝘵𝘩𝘶̉ 𝘵𝘢 𝘤𝘰́ 𝘵𝘩𝘦̂̉ 𝘤𝘰𝘪 𝘯𝘩ư 𝘷𝘪ệ𝘤 𝘵𝘳𝘰𝘯𝘨 𝘯𝘩𝘢̀, 𝘊𝘩𝘶́𝘢 𝘤𝘰̂𝘯𝘨 𝘯𝘦̂𝘯 𝘥𝘶̀𝘯𝘨 𝘯𝘨𝘩𝘪̃𝘢 𝘣𝘪𝘯𝘩 𝘵𝘳𝘰𝘯𝘨 𝘹𝘶̛́ 𝘵𝘩𝘪̀ 𝘩𝘰̛𝘯, 𝘯𝘦̂́𝘶 𝘱𝘩𝘢̉𝘪 𝘯𝘩𝘰̛̀ 𝘴𝘶̛́𝘤 𝘮𝘢̣𝘯𝘩 𝘤𝘶̉𝘢 𝘯𝘨ư𝘰̛̀𝘪 𝘯𝘨𝘰𝘢̀𝘪 𝘷𝘦̂̀ 𝘨𝘪𝘢̉𝘪 𝘲𝘶𝘺𝘦̂́𝘵 𝘷𝘢̂́𝘯 đ𝘦̂̀ 𝘯𝘰̣̂𝘪 𝘣𝘰̣̂ 𝘵𝘩𝘪̀ 𝘥𝘶̀ 𝘵𝘢 𝘤𝘰́ 𝘵𝘩𝘢̆́𝘯𝘨 𝘤𝘶̃𝘯𝘨 𝘤𝘩𝘢̆̉𝘯𝘨 𝘷𝘦̉ 𝘷𝘢𝘯𝘨 𝘨𝘪̀, 𝘴𝘰𝘯𝘨 𝘵𝘩𝘪𝘦̂́𝘱 𝘦 𝘤𝘰̀𝘯 𝘭𝘢̆́𝘮 đ𝘪𝘦̂̀𝘶 𝘳𝘰̂́𝘪 𝘳𝘢̆́𝘮, 𝘵𝘢𝘪 𝘵𝘪𝘦̂́𝘯𝘨 𝘷𝘦̂̀ 𝘴𝘢𝘶”.
Ngờ đâu, chỉ mấy lời khuyên can ấy mà nhà Vua nổi trận lôi đình, truyền lệnh giam Bà trong một hang đá trên hòn đảo hoang vắng nằm về hướng Tây Nam của quần đảo Côn Đảo (ngày nay còn gọi là Hòn Bà). Về sau được hai con vật trung thành là Hắc hổ và Vượn bạch cứu đưa về làng Cỏ Ống. Rằm tháng 10 năm Ất Tỵ (năm 1785), làng An Hải mời Bà từ làng Cỏ Ống về dự lễ Đàn chay. Ngờ đâu đêm ấy, tại làng An Hải, tên đồ tể Biện Thi đã lén vào phòng Bà định giở trò sàm sỡ. Nhưng khi vừa chạm đến cánh tay thì Bà đã kịp thức giấc tri hô, Biện Thi bị dân làng bắt trói. Vì bị xúc phạm tiết hạnh, nên Bà đã tự chặt cánh tay mà tên đồ tể đã chạm, đêm hôm đó Bà Phi Yến đã tự vẫn để giữ trọn danh tiết
🎀Để ghi nhớ công ơn và đức độ của Bà, dân làng đã lập miếu thờ. Hàng năm, vào ngày 18 tháng 10 (âm lịch), người dân tổ chức lễ giỗ Bà rất long trọng.
🎉Ngày 9/4/2022, Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch đã có quyết định về việc công bố Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với "Lễ hội truyền thống LỄ GIỖ BÀ PHI YẾN”