25/06/2026
A teraz o wyjątkowym oprowadzaniu... 🥰 W ramach Festiwalu Mostem poprowadziłem spacer po wystawie ✍️, której eksponaty znajdują się w kilku wrocławskich instytucjach❗
Na potrzeby tego festiwalu siły połączyły Ossolineum / ZNiO i Muzeum Pana Tadeusza wraz z Archiwum Archidiecezjalnym, Muzeum Archidiecezjalnym oraz Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu. Ponadto partnerami wydarzenia są: Fundacja dla Ostrowa Tumskiego we Wrocławiu, Uniwersytet Wrocławski, DRUKARNIA Otwarta 12, Stowarzyszenia "Ostoja" na Rzecz Osób z Niepełnosprawnościami, ASP im. Eugeniusza Gepperta. Zadanie publiczne współfinansowane ze środków finansowych otrzymanych od Gminy Wrocław. W przedsięwzięcie zaangażowali się także przewodnicy ze Stowarzyszenia Podróżników TUiTAM: Kołowrocek Marta Miniewicz i ja :)
Ideę wystawy "Pierwsze zdania" trafnie ilustruje wstęp do towarzyszącego jej folderu: "Słowa mają moc. Wypowiedziane ulatują, ulegają zapomnieniu. Zapisane - trwają. Stają się źródłem dla poznania przeszłości, przenoszą przeżycia, tworzą nasze wyobrażenia o świecie".
Dziś poprowadziłem pierwszy z dwóch przydzielonych mi spacerów. Uczestniczka bezpłatnej wycieczki mogła dziś zobaczyć na żywo:
📖 "ŹWIERZYNIEC" MIKOŁAJA REJA - pierwodruk z 1562, w którym znajdziemy słynny cytat "...iż Polacy nie Gęsi, iż swój język mają";
📖 STATUT ŁASKIEGO (1506) - pierwszy oficjalny zbiór aktów prawnych Królestwa Polskiego, zawierający m.in.: konstytucję "Nihil novi" Aleksandra Jagiellończyka, Statuty Kazimierza Wielkiego, prawo miejskie magdeburskie, akty unii polsko-litewskiej, roty przysięg senatorskich; jest to także pierwsza polska książka ilustrowana;
📖 RĘKOPIŚMIENNE TEKSTY MODLITW (rękopis z XV w.) - znajdziemy tu opatrzone łacińskimi tytułami polskie teksty m.in. Modlitwy Pańskiej ("Ojcze nasz") i "Składu Apostolskiego" ("Wierzę w Boga");
📖 KSIĘGA HENRYKOWSKA - spisaną ok. 1270 księgę uposażenia cystersów z Henrykowa, w której pada najstarsze znane nam zapisane zdanie: "Day, ut ia pobrusa, a ti poziwai"; księga ta jest prawdziwym świadectwem wielokultorowości Śląska (pisana po łacinie przez niemieckiego opata, który opowiada historię czeskiego rycerza Boguchwała zwracającego się do swojej polskiej żony w jej rodzimym języku; Księga Henrykowska w 2014 znalazła się na Liście "Pamięć Świata" UNESCO;
📖 MSZAŁ Z LASKOWIC (1573) - 1 z pierwszych i nielicznych zarazem tekstów liturgicznych pisanych po polsku na Śląsku już w XVI w., będący zarazem świadectwem dawnego zapisu nut i znaków muzycznych.
Podczas spaceru opowiadałem m.in.: o XVI-w. polszczyźnie, o początkach reformacji na Śląsku i we Wrocławiu, o stosunku opata Piotra z Henrykowa do kobiet, ale też o Mikołaju Reju. Była to także okazja do zaprezentowania genezy takich instytucji, jak Ossolineum czy Muzeum "Pana Tadeusza".
Bardzo dziękuję Kol. Marcie Miniewicz za zaufanie! :) I już nie mogę się doczekać jutrzejszego oprowadzania!
